Ұйқымыз қашан қанады?

Ұйқымыз қашан қанады?
Ⓒqamshy.kz

Бір қарағанда бәрі оп-оңай көрінеді, ұйқыны қандыру үшін бар болғаны ұзақ ұйықтау керек. Бірақ осындай жеңіл жолды қалайтындар үшін жағымсыз жаңалық бар. Ұйқының қануы үшін ұйқы ұзақтығын бақылау керек деп жазады Qamshy.kz ақпарат агенттігі.

Қатты шаршап, түнге дейін көз ілмеген адамның ұйқысы қанбайды. Бұл жағдай, әсіресе, түні бойы ертеңгі сессияға дайындалып немесе «тапсырманы өткізетін соңғы күн, үлгеруім керек» деп көз ілмеген студенттерге әбден таныс. Ал көп ұйықтаудың да кері тұсы бар екенін білесіз бе?  Ұзақ ұйықтау неге зиянды?

Жарты миллионға жуық ересек адам қатысқан Duration and All-Cause Mortality зерттеу жұмысында ғалымдар қызық заңдылықты анықтады. 6 сағаттан аз ұйықтайтын адамдарда денсаулығына байланысты мерзімінен ерте өмірден өту қаупі 12% құрайды екен. Ал күн сайын 9 сағаттан көп ұйықтауды ұнататындар үшін бұл қауіп екі есеге көп, 30% құрайды. Күніне 8-9 сағат ұйықтау жүрек қан-тамыр ауруларына шалдықтырады.

Жалпы дені сау, сергек болу үшін қанша сағат ұйықтау керек?

Америкалық Халықаралық фонд бұл сұраққа шындап кірісіп, ұйқыны зерттеу үшін әлемдік деңгейдегі эксперттерден тұратын арнайы топ құрған. Онда денсаулық сақтау саласындағы атақты невролог, психитрлар, геронтологтар және педиаторлар жұмыс жасады.

Екі жыл бойы ұйқы туралы барлық материалдарды, оның ағзаға және денсаулықұа әсерін зерттеген. Нәтижесінде адамның жасына байланысты қанша сағат ұйықтауы керектігін анықтады.

Сергек және дені сау болу үшін:

Жаңа туылған нәрестелер (0-3 айлық) - 14-17 сағат.
    Сәбилер (4-11 айлық) - 12-15 сағат.
    Балалар (1-2 жас) - 11-14 сағат.
    Мектеп жасына дейінгі балалар (3-5 жас) - 10-13 сағат.
    Кіші сынып оқушылары (6-13 жас) - 9-11 сағат.
    Жасөспірімдер (14-17 жас) - 8-10 сағат.
    Ұлдар мен қыздар (18-25 жас) - 7-9 сағат.
    Ересектер (26-64 жас) - 7-9 сағат.
    Қарт адамдар (65 жастан жоғары) - 7-8 сағат.

Бұл уақыт әр адамның күнделікті жұмысына, өмір сүру қағидаларына, жалпы денсаулығына да байланысты әртүрлі болады. Алайда, жасыңызға байланысты нормадан аз немесе көп ұйықтау ұйқының бұзылуына әкеліп соғады және денсаулыққа зиянын тигізетіні сөзсіз.

Ұйқыны қандырудың жалғыз жолы – ұйқы ұзақтығын қадағалау.

Ұйқының қанбауы әдетте екі жағдайда байқалады.

Біріншісі, сіз уақытылы ұйқыға жата алмайсыз.

 Екіншісі, ұйқыдан уақытында ояна алмайсыз.

Бірінші жағдайдың шешімі адамның өзіндік дисциплинасына байланысты, ал екінші жағдай қиындау. Тіпті уақытында, сағат 23:00 ұйықтап, 6:30 оянып, барлық ережелерді сақтадыңыз делік. Алайда ұйқыңыз қанбайды, өзіңізді сергек сезіне алмайсыз. Мұның өз себебі бар. Себебі ұйқы – циклдық құбылыс. Ол 90 минуттан тұратын 5-6 аралықтан құралады. Цикл басында сіз ұйықтай бастайсыз, ортасына жақындағанда қатты ұйқыға кіресіз. Ал соңында дене оңай оятуға дайын болады, сондықтан оятқыштан немесе күн сәулесінен оңай оянып кетесіз.

Ояну тез және сергек болуы үшін оятқыш сағатты дұрыс уақытқа орнатыңыз. Оны іске қосу уақытын өзіңіз есептеуіңізге болады.  

Тағы бір нұсқасы - ұйқы сапасын бақылайтын және сізді сәтті оятатын арнайы мобильді бағдарламалардың біреуін пайдаланыңыз.

Егер адамды орташа есеппен күніне 8 сағат ұйықтайды десек, онда айына 240 сағат, яғни жылына 2888 сағатын ұйқыда өткізеді. Демек, бір жылдың 120 күнін ұйқыға арнайды екен. Сондықтан да дұрыс ұйықтап, өміріңізді жарқын өткізіңіз. Ұйқының маңызы зор екенін естен шығармайық.

«Қамшы» сілтейді

Пікір айту

Пікір қалдырушының тіркелуі міндетті. КІРУ / ТІРКЕЛУ


    1
    Сақ болыңыз! Сауда орындарындағы түбіртек қауіпті ауру туғызады (видео)
    23/05 17:10 0 28
    2
    Сән индустриясының сұмдығы
    23/05 16:34 0 82
    3
    Тоқаев Қазақстан Жазушылар одағының төрағасы Ұлықбек Есдәулетті қабылдады
    23/05 16:30 0 61
    ҰҚК бұрынғы басшысы 25 жылға сотталды
    23/05 16:24 0 100
    Қуат Хамитов: Әзірбайжанда әділдік орнатамын (видео)
    23/05 16:03 0 393

    Таныстырылғандар

    Атырауда биыл қайта жаңғыртылған Исатай - Маxамбет алаңы ашылады
    Атырауда биыл қайта жаңғыртылған Исатай - Маxамбет алаңы ашылады
    Атырауда биыл қайта жаңғыртылған Исатай - Маxамбет алаңы ашылады
    Бұл туралы «БатысАльянсСтрой» ЖШС бас директоры Әділ Жұбанов мәлімдеді.
    Аудио тыңдау
    20/05/2019 15:26 0 138
    Қадыров: Егер біз қаласақ, Киев Ресейдің бір облысына айналады!
    Қадыров: Егер біз қаласақ, Киев Ресейдің бір облысына айналады!
    Қадыров: Егер біз қаласақ, Киев Ресейдің бір облысына айналады!
    "Сізге ренжуге мәжбүрмін. Бірінші күннен-ақ олай еткім келмеп еді», - деп жазды Кадыров өзінің жазбасында.
    Аудио тыңдау
    21/05/2019 01:29 1 15456
    Тоқаев: Халық өкілдері бюджетті жоспарлауға қатысуы тиіс
    Тоқаев: Халық өкілдері бюджетті жоспарлауға қатысуы тиіс
    Тоқаев: Халық өкілдері бюджетті жоспарлауға қатысуы тиіс
    Әкімдерге айтарым, жемқорлықты түбегейлі жою - сіздердің жұмыстарың
    Аудио тыңдау
    21/05/2019 10:05 0 1940
    Жұмаш Көкбөрі: Жағымпаздардан құтылмай, ұлт болып жарытпаймыз!
    Жұмаш Көкбөрі: Жағымпаздардан құтылмай, ұлт болып жарытпаймыз!
    Жұмаш Көкбөрі: Жағымпаздардан құтылмай, ұлт болып жарытпаймыз!
    Жетер халқым, жағымпаздар жойылсын! Жетер халқым, есіңді жи, атқа қон!..
    Аудио тыңдау
    21/05/2019 10:56 0 516
    Ақтаудағы жағажайда жалаңаш билегендер жайы. Полиция не дейді? (видео)
    Ақтаудағы жағажайда жалаңаш билегендер жайы. Полиция не дейді? (видео)
    Ақтаудағы жағажайда жалаңаш билегендер жайы. Полиция не дейді? (видео)
    Жағажайда жалаңаш "жын-ойнақ" ұйымдастырған жергілікті жердің азаматы екен. Өзінің өрескел әрекетін азамат түсіндіріп бере алмады.
    Аудио тыңдау
    21/05/2019 13:53 0 3898
    Атырау облысының әкімдігі "мемлекеттік аудитор" мамандығы бойынша грант береді
    Атырау облысының әкімдігі "мемлекеттік аудитор" мамандығы бойынша грант береді
    Атырау облысының әкімдігі "мемлекеттік аудитор" мамандығы бойынша грант береді
    Атырау облысының әкімдігі "мемлекеттік аудитор" мамандығы бойынша грант береді
    21/05/2019 16:48 0 257
    Сириядан келгендер көрген қорлықтары туралы айтты (видео)
    Сириядан келгендер көрген қорлықтары туралы айтты (видео)
    Сириядан келгендер көрген қорлықтары туралы айтты (видео)
    Соғыс ошағынан келген бала түрлі-түсті сурет салуға болатынын білмейтіндей көрінеді.
    Аудио тыңдау
    21/05/2019 17:31 0 917
    Атырауда жаңа кәріз-тазарту кешенінің құрылысы тыңғылықты жүргізілуде
    Атырауда жаңа кәріз-тазарту кешенінің құрылысы тыңғылықты жүргізілуде
    Атырауда жаңа кәріз-тазарту кешенінің құрылысы тыңғылықты жүргізілуде
    Құрылыстың мақсаты – экологиялық жағдайды жақсарту, сол жағалау дренаждарының үзіліссіз кетуін қамтамасыз ету.
    Аудио тыңдау
    21/05/2019 18:08 0 137
    Трамп ерекше табынушысымен кездесті
    Трамп ерекше табынушысымен кездесті
    Трамп ерекше табынушысымен кездесті
    Трамптың табынушысы үстіне қабырғаға ұқсас костюм киініп, президентті қолдауға келген
    Аудио тыңдау
    22/05/2019 03:58 0 333
    "Шындықтан қаша алмайсың": Министр Ерлан Тұрғымбаев алматылық жігіттің сауалына жауап берді
    "Шындықтан қаша алмайсың": Министр Ерлан Тұрғымбаев алматылық жігіттің сауалына жауап берді
    "Шындықтан қаша алмайсың": Министр Ерлан Тұрғымбаев алматылық жігіттің сауалына жауап берді
    "Шындықтан қаша алмайсың" деген жазуы бар футболка немесе басқа да заттарды пайдалануға бола ма?..
    Аудио тыңдау
    22/05/2019 15:23 0 4248
    Қосанов өзін жоғалтып алғандарға жауап берді (видео)
    Қосанов өзін жоғалтып алғандарға жауап берді (видео)
    Қосанов өзін жоғалтып алғандарға жауап берді (видео)
    "Қостанай Қосановты қолдаса, қазақтың көсегесі көгереді".
    Аудио тыңдау
    22/05/2019 16:13 0 1123
    Аңызға айналған  Марадонаны полиция  неге тұтқындады?
    Аңызға айналған Марадонаны полиция неге тұтқындады?
    Аңызға айналған Марадонаны полиция неге тұтқындады?
    Олива ханым, әйгілі футболшыдан әлгі ақшаны өндіріп алу үшін сотқа шағымданған.
    Аудио тыңдау
    23/05/2019 06:05 0 1120
    Бокстың болашағы әлі де бұлыңғыр: ХОК боксшыларға қатысты шешім шығарды
    Бокстың болашағы әлі де бұлыңғыр: ХОК боксшыларға қатысты шешім шығарды
    Бокстың болашағы әлі де бұлыңғыр: ХОК боксшыларға қатысты шешім шығарды
    Естеріңізде болса, осыдан 6 ай бұрын ХОК 2020 жылы Токиода өтетін Олимпиада ойындарына бокстан іріктеуді тоқтата тұру туралы шешім қабылдаған еді.
    Аудио тыңдау
    23/05/2019 12:01 0 469
    Тоқаев Қазақстан Жазушылар одағының төрағасы Ұлықбек Есдәулетті қабылдады
    Тоқаев Қазақстан Жазушылар одағының төрағасы Ұлықбек Есдәулетті қабылдады
    Тоқаев Қазақстан Жазушылар одағының төрағасы Ұлықбек Есдәулетті қабылдады
    Қасым-Жомарт Тоқаев ұлттық рухани әлеуетті ілгерілету ісінде ақын-жазушылар қауымы маңызды рөл атқаратынын атап өтті.
    Аудио тыңдау
    23/05/2019 16:30 0 61
    Сән индустриясының сұмдығы
    Сән индустриясының сұмдығы
    Сән индустриясының сұмдығы
    Қазіргі уақытта "Fashion victim" (ағыл. сән құрбаны) термині танымал. Оны ғылымға Оскар де ла Ринс атты дизайнер енгізген.
    Аудио тыңдау
    23/05/2019 16:34 0 83