17Желтоқсан

Ресейдің доллардан арылуға асығуы Қазақстанға нені аңғартады?!

Ресейдің доллардан арылуға асығуы Қазақстанға нені аңғартады?!
ⒸUtro.ru

Кешелі бері Ресейдің ірі корпорацияларының жетекшілері алдағы үш жылдың ішінде бизнесті дөңгелету үшін доллардан арылу қажеттігін айтып отыр. Көрші елдің  «Газпром», «Русгидро» тәрізді мемлекеттік корпорациялары қараша айының өзінде облигациялармен қамтамасыз ететін қаржылық қорын юань мен евроға ауыстыра бастаған. Осылайша ресейлік ірі компаниялар АҚШ-тың көк қағазынан біртіндеп бас тартып жатыр. Бұған қоса Ресейдің алтын валюта қорына да доллардан гөрі алтын жинап жатқаны бізге белгілі.  Ал біз бұдан нені аңғарамыз?! Ресейдің экономист-сарапшылары айтып жүргендей алдағы үш жылда көрші елде дедолларизаиця қарқын алмақ. Экономикасы серіктес ел болғандықтан мұндайда Қазақстан қандай қадам жасауы керек?

Тек «Газпром» мен «Русгидро» ғана емес, Ресейдің «Алфабанк», «Россельхозбанк», азық-түлік желісіндегі ірі өндірушілер саналатын «Пятерочка», «Карусель», «Перекресток» тәрізді мемлекететік компаниялары мен қаржы институттары бүгінде доллармен төлем жасауды қысқартқан. Аталмыш компаниялар белсенді түрде рубь мен евро, рубль мен юань жұбын қолдана бастаған. Сарапшылардың пайымдауынша, мұндай әрекетті Ресейдің қаржы министрлігі де қолдап отыр.

«Халықаралық қаржы орталығының» сарапшысы Сергей Романовтың айтуынша, Ресей қазір өзінің алтын-валюта қорындағы доллар көлемін де азайта бастаған. 2018 жылы Ресейдің алтын-валюта қоры алтын құмаларымен күрт толыққан. Бірақ бұған қатысты біздің отандық мамандарымыз көрші елдің едел-жедел доллардан арылуға қадам жасауы экономикаға үлкен қауіп төндіреді. Әсіресе Еуразиялық экономикалық одақ аясына біріккен елдер үшін мұның кері ықпалы да бар екенін алға тартты.

«Қазір Ресейдің Орталық банкі алтын құмаларын көбейтіп жатыр. Соңғы үш жылда көрші ел алтын валюта қорына алтын жинауды үдетті. Мысалы, 2015 жылдың маусым айында қордағы алтын көлемі 1281 тонна болса, қазір 1857 тоннаға артты. Ресейдің болашақта алтынға артып отырған үміті мол. Тіпті Ресей экономист-сарапшылары тарапынан Еуразиялық экономикалық одақ аясында алтын төлем құралына айналуы мүмкін деген болжамдар да айтылып қалады. Инвестициялық портфельін әртараптандыру мақсатында қазір көптеген елдер алтын құймаларды қорына сақтап жатыр. Біздің елімізде де биылғы маусым айынан бастап жекелеген тұлғаларға алтын құймаларды сату жүйесі тетікке қосылды. Бұл бағдарлама бізде Алматы, Астана, Атырау, Өскемен қалаларында жүзеге асырыла бастады. Жалпы, жаһандық көзқараспен қарайтын болсақ, алтынға  инвесторлар тарапынан да, әлемнің орталық банктерінен де сұраныс жоғары. Демек, келешекте алтынның беделі арта түсуі әбден мүмкін. Бірақ Ресейдің «алдағы үш жылдың ішінде доллардан арыламыз» деуі ақылға сыймайды. Еуразиялық одақ аясында бірыңғай валюта енгізу - көрші елдің арманы. Бірақ бұған едел-жедел ену экономикаға қауіп. Ресей қазір соған асығып барады. Өйткені алтын-валюта қорына көптеп алтын жинай бастауы осыны аңғартады»,-дейді экономист-сарапшы Тоғжан Шаяхметова.

Біз Ресейдің Орталық банкінің 2015 жылдан 2018 жылдың қаңтар айына дейін қорына жинаған алтынының көлемін арнайы сызбамен көрсетуді жөн көрдік. Төменде көрсетілген сызбадан расымен де Ресейдің қорындағы алтын көлемі жыл сайын артып отырғанын аңғаруға болады.

Ресей экономикасы  

Жалпы, мамандардың пайымынша, болашақта расымен де Еуразиялық экономикалық одақ аясында бірыңғай төлем жүйесіне ену қажеттілігі туындайды. Осыған байланысты Одаққа мүше елдердің ұлттық банктері мемлекетаралық төлем айналымынан доллар мен евронаы шығарып тастау туралы мәселені жиі-жиі көтере бастайды. Бірақ бұл асығыстық танытатын нәрсе емес.

Бұл ретте «Халырақалық қаржы орталығының» сарапшысы Абзал Қалымбетовтың айтуынша, Ресей қазірдің өзінде аса белсенділік танытып отыр. Дегенмен бұл «жеті ойналып бір рет кесетін» дүние.

«Қазір Ресейдің алтын валюта қорындағы алтын құймаларды жинау көрсеткіші Қытаймен бірдей болды. Ресей алтын-валюта қорының басым бөлігін алытн құймалармен сақтай бастады. Қытай елі де солай. Доллардан арылу үрдісіне әлем елдері көше бастады. Әрине, осы көштен бізге де қалыспау қажет. Бірақ асығыстық танытпай кезең кезеңімен жүзеге асырылған жөн. Асығыстық болса бұл экономикаға қауіп төндіреді. Алапауыт АҚШ елінің көк қағазынан бас тарту әрине оңай емес. Бірақ макроэкономиканың өзі біртіндеп осыған әкеледі»,-дейді Абзал Қалымбетов.

Ғалымның сөзі дәлелді болуы үшін біз Ресейді алтын валюта қорында жинақталған алтын құмаларына қатысты деректерді де арнайы сызбамен көрсеттік. Расымен де, бұл ретте Ресейдің Қытай Халық Республикасымен деңгейлесіп қалғанын аңғаруға болады.

Ресей экономикасы

Жалпы, сарапшылар біздің Ұлттық қорымыздағы 100 млрд доллардан астам алтын-валюта қорының басым бөлігін доллармен сақтап отырғанымызды, мұндайдан болашақта «қашу» керектігін алға тартып отыр. Бұл ретте экономист-ғалым Абзал Қалымбетов біз үшін:

А) Бірінші кезекте Қытаймен, Еуроодақпен, Ресеймен импорт, экспорт төлем қатынасында сол елдердің валютасын және теңгені пайдалануға көше бастау керектігін баса айтты. Сондай-ақ маманның айтуынша, алтынның да келешекте төлем құралына айналу мүмкіндігі зор. Ендеше біз енді қолданысқа енгізе бастаған алтын құймаларды жекелеген тұлғаларға сату бағдарламасы тереңдетуді, дамытуды қажет етеді. Қазірдің өзінде алтын құймалар саудасы қызып келеді. Сұраныс бар. Сондықтан бұл жоабын халыққа тиімді етіп жетілдірген дұрыс.

Ә) Ал ішкі нарықта теңгенің құнын арттыру мақсатында қымбат көліктерді, жылжымайтын мүліктерді бағалау кезінде алтынмен немесе теңгемен бағалауды қолға алға жөн. «Біз үнемі макроэкономиканы құлдыратпаймыз деп ұлттық валютаның құнын түсіре береміз. Бұлай болмайды. Қазір Ресей де және басқа әлем елдері де төл валюталарының құнын өсіру үшін долларды ығыстыра бастады. Бұл ерте ме, кеш пе болатын дүние. Сондықтан осы көшке сауатты ілесу үшін бізге де  алға жылжу керек. Бірақ асығыстық танытпай нақты әрі ұтымды шешімдер қабылдау қажет» дейді экономист-ғалым.

Қарлығаш Зарыққанқызы

«Қамшы» сілтейді

Пікір айту

Пікір қалдырушының тіркелуі міндетті. КІРУ / ТІРКЕЛУ


  • 1 апта бұрын

    Экономист сымактардын алжыганы адем елдерi бас тартып жатыр дейдi кiм сонда кiм,Амерйка европа жапоня коря ма алемнiн70 пайыз негiзгi экономйкасы осылар , калгандары соган суйенген косымша каржылык курылымдар орыспен кытай оз сорпасында мын кайнасада оларга аспаннан байлык жаумайды оз дiзесiн кемiредi айлаып келiп, кiшкентай елдердi куртады тез есiмiздi жыйып сытылып кетiу керек бул батпактан.

    1
    Медиация – азаматтық-құқықтық дауларды шешудің ерекше жолы
    17/12 16:55 0 110
    2
    Қатерлі ісікке шалдыққан Нұрдәулеттің әкесі: Балапанымызға жәрдемші болыңыздаршы (фото)
    17/12 14:30 0 339
    3
    Димаш: Мен шын мәнінде бақытты әнші екенмін (видео)
    17/12 12:50 0 1576
    Алматыда 1986 жылғы Желтоқсан оқиғасының құрбандарына тағзым көрсетілді
    17/12 12:35 6 308
    Экс-президенттің ұлдары аштық жариялады
    17/12 10:50 0 660
    Кешегі Қайратым руxтанған алаңда бүгінде шырша тұр...
    16/12 22:57 0 652
    Мен алаңға өлім іздеп барған жоқ едім ғой - Ербол Сыпатаев
    16/12 17:25 10 5271
    "Басқа амалдың жоқ болғанын халық түсінсе екен..." - Елбасы (видео)
    16/12 16:51 0 3965
    Қазақстандық әнші-боксер қарсыласын нокаутпен жеңді
    16/12 16:35 7 2136
    "Екі аңыз адамның кездесуі": Шетелдік суретші Димаштың таңғажайып суреттерін жариялады (фото)
    16/12 16:10 12 2853

    Таныстырылғандар

    Рухани жаңғыру мүшеқаппен жүзеге аспайды, министр мырза!
    Рухани жаңғыру мүшеқаппен жүзеге аспайды, министр мырза!
    Рухани жаңғыру мүшеқаппен жүзеге аспайды, министр мырза!
    Проблеманы одан да үлкен проблемамен шешуге болмайды.
    07/12/2018 07:20 13 2556
    Әдебиет пен өнер саласындағы мемлекеттік сыйлық иегерлері белгілі болды
    Әдебиет пен өнер саласындағы мемлекеттік сыйлық иегерлері белгілі болды
    Әдебиет пен өнер саласындағы мемлекеттік сыйлық иегерлері белгілі болды
    Мемлекет басшысының қаулысымен, әдебиет және өнер саласындағы мемлекеттік сыйлықтың иегерлері белгілі болды
    07/12/2018 10:08 0 1501
    Нәбижан Мұхаметханұлы: Қазақстанның осы күнге жететінін Қытайда жүргенде білгенмін
    Нәбижан Мұхаметханұлы: Қазақстанның осы күнге жететінін Қытайда жүргенде білгенмін
    Нәбижан Мұхаметханұлы: Қазақстанның осы күнге жететінін Қытайда жүргенде білгенмін
    Қазақстан тәуелсіздік алса, ел ішінде міндетті түрде ұлтаралық соғыс болады.
    Аудио тыңдау
    10/12/2018 16:31 11 7595
    Айгүл Шаимова тараздық кәсіпкерлермен кездесті
    Айгүл Шаимова тараздық кәсіпкерлермен кездесті
    Айгүл Шаимова тараздық кәсіпкерлермен кездесті
    Бүгінгі таңда Мемлекеттік қызмет істері және сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің негізгі басымдықтарының бірі бизнесті қорғау болып табылады
    Аудио тыңдау
    11/12/2018 11:10 0 647
    Із-түзсіз жоғалған қытайлық фотографтың жантүршігерлік 21 туындысы (фото)
    Із-түзсіз жоғалған қытайлық фотографтың жантүршігерлік 21 туындысы (фото)
    Із-түзсіз жоғалған қытайлық фотографтың жантүршігерлік 21 туындысы (фото)
    Дамыған мемлекеттің шынайы бет-бейнесі осындай. Бір кем дүние...
    Аудио тыңдау
    12/12/2018 14:11 0 19757
    2018-дегі елеулі экономикалық өзгерістер қандай болды?
    2018-дегі елеулі экономикалық өзгерістер қандай болды?
    2018-дегі елеулі экономикалық өзгерістер қандай болды?
    2018 жылдың қорытынды экономикалық мәліметтерін ұсынамыз.
    Аудио тыңдау
    12/12/2018 16:21 0 664
    Ендігі дағдарыста Қазақстанға ес жинау қиын болады
    Ендігі дағдарыста Қазақстанға ес жинау қиын болады
    Ендігі дағдарыста Қазақстанға ес жинау қиын болады
    Алдағы 10 жылда Қазақстанның экономикасы кері кете бастайтыны шындық па?
    Аудио тыңдау
    12/12/2018 16:29 0 3937
    Дина Имамбай – 500 000 теңгелік мақаланың авторы
    Дина Имамбай – 500 000 теңгелік мақаланың авторы
    Дина Имамбай – 500 000 теңгелік мақаланың авторы
    "Журфак" бітіргендер менен мықты жазады деп күттім. Сөйтсем, мен жеңдім.
    Аудио тыңдау
    13/12/2018 01:06 0 894
    Ресейдің әскери күші – бұл миф!
    Ресейдің әскери күші – бұл миф!
    Ресейдің әскери күші – бұл миф!
    Ресей Федерациясының президенті ретінде Путиннің қызметі кезінде Қарулы Күштердің дамуындағы жағымсыз үрдістер қайтымсыз болды.
    Аудио тыңдау
    14/12/2018 10:25 0 1414
    Ортақ валютаға енсек, теңге жойыла ма?
    Ортақ валютаға енсек, теңге жойыла ма?
    Ортақ валютаға енсек, теңге жойыла ма?
    Еуразиялық экономикалық одақты ортақ валюта құтқара ма?
    Аудио тыңдау
    14/12/2018 10:57 0 5842
    Корпоративтік соқырлық: Біз тәуелсіздік мерекесінен біртүрлі қорқамыз ба?
    Корпоративтік соқырлық: Біз тәуелсіздік мерекесінен біртүрлі қорқамыз ба?
    Корпоративтік соқырлық: Біз тәуелсіздік мерекесінен біртүрлі қорқамыз ба?
    Корпоративтік соқырлықты тізе берсек, тауыса алмаймыз. Корпоративтік соқырлықты тізе берсек, тауыса алмаймыз.
    Аудио тыңдау
    14/12/2018 12:09 0 1739
    Алматыда лифт қызметі арзандады
    Алматыда лифт қызметі арзандады
    Алматыда лифт қызметі арзандады
    Жеделсаты да күнделікті тыныс-тіршілігіміздің бір бөлшегіне айналды
    11/12/2018 12:13 0 1496
    Құйтырқылықтың құлағы қылтияды
    Құйтырқылықтың құлағы қылтияды
    Құйтырқылықтың құлағы қылтияды
    Мәжіліс депутаты Тұрғын Сыздықов парламент палатасының пленарлық отырысында отандық құс өсіру саласының аса қиын халде екендігін айтты.
    Аудио тыңдау
    14/12/2018 13:28 0 650
    Қазақстан халқы саны 18,35 млн адамға жетті
    Қазақстан халқы саны 18,35 млн адамға жетті
    Қазақстан халқы саны 18,35 млн адамға жетті
    2017 жылдың 1 қарашасымен салыстырғанда 239,2 мың адамға немесе 1,3 пайызға көбейді.
    Аудио тыңдау
    15/12/2018 13:29 0 518
    Алматыда тәуелсіздік құрбандарын еске алды
    Алматыда тәуелсіздік құрбандарын еске алды
    Алматыда тәуелсіздік құрбандарын еске алды
    Алматыда ҚР Тәуелсіздік Монументіне салтанатты түрде гүл шоқтары қойылды
    Аудио тыңдау
    16/12/2018 11:40 0 932