Қазақстанда қашаннан бері интернет бұғаттала бастады?

Қазақстанда қашаннан бері интернет бұғаттала бастады?
ⒸArnapress.kz

Бәрі неден басталды? Қазақстанда бірінші рет 10 жыл бұрын сайттар бұғаттала бастаған. Президент өз қолын қойған ыңғайлы заңдардың арқасында бастапқыда платформадағы блогтар жабылды. "Көптеген сайттар экстремисттік мақала жариялаған" деп Қазақстан аумағында жұмыс істемей қалды.

«Байланыс» туралы заңға жыл сайын жаңа тармақтар мен түзетулер енгізілуде. Бұл жаңартулардан ұққанымыз, биліктің  кез келген интернет ресурсты сотсыз жабуға құқығы бар деген сөз. Ең қызығы, Қазақстанда тосқауыл қойылған сайттар тізімі жоқ.
Ақпарат және коммуникация министрлігі 2017 жылы елімізде бұғатталған сайттар тізілімін тестілік режимде қосқан еді. Бірақ ол толыққанды платформа ретінде жұмыс істемеді. Тек бір ғана адрестік сілтеме арқылы Қазақстанда тыйым салынған сайттарды тексеруге болады. Бұл сілтемеде жұмыс жасауы да екіталай. Мысалы, Қазақстанда тыйым салынған change.org сайтын жазатын болсақ, ол бұғатталған платформа арасында жоқ. Қазір mic.gov.kz сілтемесі министрліктің жойылуына байланысты жабық. Оған балама Kaz Blocking Tracker атты платформа елімізде бұғатталған сайттар тізімін анық көрсетеді. Биліктің ойынша, Қазақстанда тыйым салынған сайттар тізімін көрсетуге болмайды. Олар халықтың мұны көріп, қызығушылығы артады деп ойлайды.

Бірақ та мемлекетімізде тыйым салынған әдебиет, бейне және аудио материалдардың толық тізімі Бас прокуратураның парақшасында тұр. Осылардың ішінен діни кітаптарды байқау қиынға соға қоймасы анық. Сонда биліктің ойынша, зияны жоқ сайттарды оқи алмай, экстремистік әдебиетті оқуға болады екен ғой!

Сонымен Қазақстанда қанша интернет ресурсқа тыйым салынған?  ҚР Ақпарат және коммуникация министрлігі телекоммуникация комитеті төрағасының орынбасары Михаил Комиссаровтың айтуынша, 2017 жылы 301 мың заңсыз материалдарға тыйым салынды. Сол жылы Комиссаров тағы бір мәлімдеме жасаған белгілі.

«Құқыққа қайшы болатын материалдарды ашуға мүмкіндігін шектеу бізде 2016 жылда пайда болды. Интернетке билік тарапынан бақылау күшеюіне қоғамның қауіптенуіне сылтау жоқ. Материал заңға қайшы болған кезде ғана тыйым салынады. Статистикаға сүйінсек, 2016 жылдан бастап Қазақстан аумағында 31 мың материалға шектеу қойылды. Олардың ішінде 26 мың порноресурстар, ал қалғандары терроризм мен экстремизм, интернет-казино, жауыздық пен зорлық насихаттары», - деді Комиссаров.

Ал қазіргі таңда бұл сөздердің түк те  мағынасы жоқ. Өйткені соңғы 2 жылда елімізде интернетті бұғаттай салу қарапайым құбылысқа айналып кетті. Kaz Blocking Tracker хабарлауынша, Қазақстан тұрғындарына 4484 сайт қолжетімсіз.

Әлеуметтік желі тақырыбына келсек, 1 жылдың ішінде Нұр-Сұлтан уақытымен сағат 21:00-ден бастап, 23:00 -де, кей кездерде 0:00-ге Telegram, YouTube, Facebook, Instagram желілері уақытша бұғатталатын болды. 2019 жылдың сәуір айында президент міндетін атқарушы Қасым-Жомарт Тоқаев Instagram-да парақша ашқаннан кейін бұғаттаулар доғарылды. Бірақ 1 және 9-мамыр мейрамы күні бұғаттаулар қайта жалғасты.
9-мамыр – Жеңіс күні сағат 12:00-ден бастап бүкіл әлеуметтік желілер мен бірнеше БАҚ-тың сайттары тәулік бойы жұмыс істемеді.

Қорытындылай келе біздің айтарымыз, биліктің неден қорқатынын түсіне алмай дал боламыз. Интернетті бұғаттауы халықтың аузын жапқанымен бірдей. Ал ҚР Конституциясының 3 - бабына сәйкес, «Мемлекеттік биліктің бірден-бір бастауы – халық» делінген. Сонда билік халыққа қарсы жұмыс істеп отыр ма?!

 Ильдар Адильченов

«Қамшы» сілтейді

Пікір айту

Пікір қалдырушының тіркелуі міндетті. КІРУ / ТІРКЕЛУ


    1
    Cайлау бюллетеньдерін басып шығаруға қанша қаражат кетеді?
    21/05 18:56 0 104
    2
    Атырауда жаңа кәріз-тазарту кешенінің құрылысы тыңғылықты жүргізілуде
    21/05 18:08 0 79
    3
    Өскеменде елімізде тұңғыш рет "Рамазан ата" жобасы жүзеге аса бастады
    21/05 17:40 0 147
    Сириядан келгендер көрген қорлықтары туралы айтты (видео)
    21/05 17:31 0 294
    51 адамды жер жастандырған жауызға қарсы айыптау ісі басталды
    21/05 16:50 0 614

    Таныстырылғандар

    Ангела Меркель саясаттан біржола кететінін мәлімдеді
    Ангела Меркель саясаттан біржола кететінін мәлімдеді
    Ангела Меркель саясаттан біржола кететінін мәлімдеді
    Ешқандай саяси лауазымды қызметтерді атқармайтынын айтты.
    Аудио тыңдау
    17/05/2019 10:10 0 644
    Ринат Заитов кімге қапалы?
    Ринат Заитов кімге қапалы?
    Ринат Заитов кімге қапалы?
    Ақын желідегі жазбасында өзінің дәл осындай саяси немесе әншілер туралы айтқан сөздері ғана жиі тарайтынына өкініш білдірген.
    Аудио тыңдау
    17/05/2019 15:05 1 5786
    Аты шулы атыраулық полицей аттан түсе ме?
    Аты шулы атыраулық полицей аттан түсе ме?
    Аты шулы атыраулық полицей аттан түсе ме?
    Аян Дүйсембаевты қызметтен босатуды сұрады
    Аудио тыңдау
    17/05/2019 18:32 0 1022
    Президенттікке үміткерлер сайлауалды бағдарламаларында нені ұмыт қалдырды?
    Президенттікке үміткерлер сайлауалды бағдарламаларында нені ұмыт қалдырды?
    Президенттікке үміткерлер сайлауалды бағдарламаларында нені ұмыт қалдырды?
    Мемлекетті басқаруды дәметіп отырған үміткерлердің сайлауалды бағдарламаларында нені ұмыт қалдырды.
    Аудио тыңдау
    18/05/2019 02:12 0 730
    Бердібек Сапарбаев: Мен де "грузчик" болдым (видео)
    Бердібек Сапарбаев: Мен де "грузчик" болдым (видео)
    Бердібек Сапарбаев: Мен де "грузчик" болдым (видео)
    Кейін министр өзінің бір күндік өмірі турал айтып берді.
    Аудио тыңдау
    18/05/2019 22:46 2 1797
    Абзал Құспан: Сайлау құжаттарын бұрмалау 4 жылға дейін бас бостандығынан айыруға әкеледі
    Абзал Құспан: Сайлау құжаттарын бұрмалау 4 жылға дейін бас бостандығынан айыруға әкеледі
    Абзал Құспан: Сайлау құжаттарын бұрмалау 4 жылға дейін бас бостандығынан айыруға әкеледі
    Бұрын-соңды ешбір сайлауда ел халқы дәл бұлайша, білек сыбанып, белсенділік танытқан емес.
    Аудио тыңдау
    19/05/2019 14:01 0 2253
    Трамп: АҚШ-қа қоқан-лоқы көрсетуші болмаңдар!
    Трамп: АҚШ-қа қоқан-лоқы көрсетуші болмаңдар!
    Трамп: АҚШ-қа қоқан-лоқы көрсетуші болмаңдар!
    Мұндай жазба жарияламастан бірер күн бұрын Трамп АҚШ-тың Иранға қысымы дауға ұласып кеткенін қаламайтынын айтқан.
    Аудио тыңдау
    20/05/2019 11:56 0 641
    Зеленский “кет” деді. Кетті!
    Зеленский “кет” деді. Кетті!
    Зеленский “кет” деді. Кетті!
    Украинаның қорғаныс министрі Степан Полторак мен Қауіпсіздік қызметінің басшысы Василий Грицак оставкаға кетті
    Аудио тыңдау
    20/05/2019 14:38 0 1395
    "Бәріне қарсымын": Біздің елдегі сайлауда неге осындай таңдау жоқ?
    "Бәріне қарсымын": Біздің елдегі сайлауда неге осындай таңдау жоқ?
    "Бәріне қарсымын": Біздің елдегі сайлауда неге осындай таңдау жоқ?
    Гуминскийдің айтуынша, кейбір елдер шынында да сайлау бюллетендерінде "Бәріне қарсымын" деген графаны алып тастаған.
    Аудио тыңдау
    20/05/2019 15:53 0 288
    Арменияда екінші революция. Армяндар неге бүлінді?
    Арменияда екінші революция. Армяндар неге бүлінді?
    Арменияда екінші революция. Армяндар неге бүлінді?
    Ереванда тұрғындар сот ғимараттарын қоршап алды
    Аудио тыңдау
    20/05/2019 15:55 0 2049
    Трамп Зеленскийге хат жолдады
    Трамп Зеленскийге хат жолдады
    Трамп Зеленскийге хат жолдады
    Бұл туралы Американың энергетика министрі 20 маусым күні Зеленскийдің Жоғарғы рададағы инаугурациясынан кейін атты.
    Аудио тыңдау
    20/05/2019 17:14 0 472
    Бектас Бекназаров Зеленскиймен кездесті
    Бектас Бекназаров Зеленскиймен кездесті
    Бектас Бекназаров Зеленскиймен кездесті
    Сондай-ақ, кездесу барысында қазақстандық-украиналық қарым-қатынастың белсенділігін арттыру мәселесі сөз болды.
    Аудио тыңдау
    21/05/2019 11:04 0 305
    Украина саған айтам, Қазақстан, сен тыңда!
    Украина саған айтам, Қазақстан, сен тыңда!
    Украина саған айтам, Қазақстан, сен тыңда!
    Украинаның жаңа сайланған президенті Владимир Зеленский ұлықтау рәсімінен кейін елдің саясаты мен жағдайын өзгертуге кірісті
    Аудио тыңдау
    21/05/2019 12:11 0 2979
    Тоқаев: "Қазақстан мен АҚШ арасындағы стратегиялық әріптестіктің мәні бар ма?"
    Тоқаев: "Қазақстан мен АҚШ арасындағы стратегиялық әріптестіктің мәні бар ма?"
    Тоқаев: "Қазақстан мен АҚШ арасындағы стратегиялық әріптестіктің мәні бар ма?"
    Қасым-Жомарт Тоқаевтың біз сол кезде білмеген қырлары оның әлемдік деңгейдегі саяси салмағы мен беделін бұрынғыдан да арттыра түскен болатын.
    Аудио тыңдау
    21/05/2019 13:39 0 144
    "Зеленский Тоқаевтан үлгі алды" деген видео тарады
    "Зеленский Тоқаевтан үлгі алды" деген видео тарады
    "Зеленский Тоқаевтан үлгі алды" деген видео тарады
    Барлығы Украинадағыдай болғанын қалайды, бірақ Украина Қазақстандағыдай жасап жатыр
    Аудио тыңдау
    21/05/2019 14:02 0 691