13Желтоқсан

Ішімде итім бар

Ішімде итім бар
Ⓒqamshy.kz

Негізі мен өте итжанды адаммын. Айналамдағы иттің балалары мені осыған сендіріп тастаған. Басында сәл-пәл күмәнданып, өзімді аз-маз ыңғайсыз сезінетінмін. Қазір қойдым, сенім күшінде. Мұның бір себебі деп айтайын, ішімде итім бар. Бұл әлгі қазақтың танымындағы «іште өліп жататын ит» емес. Тірі ит! Өзі сұмдық ақылды. Айналамдағы көп шуылдақтардан гөрі осыны көбірек тыңдаймын. Бұл байғұс мен өлмей өлмейді. Ал менің өлуім мүмкін емес. Өйткені итім айтады: «қожайын, сен мәңгі жасайсың» дейді. Демек итім екеумізге «Өзекті жанға..,» деп басталатын мақалдың түк қатысы жоқ. Қазақтар қарап тұрыңдар... біз өлмейміз!
Білесіздер, қазір менен асқан данышпан, менен озған білімдар жоқ. Қаласам, дүниенің төрт бұрышындағы халыққа кеңес беремін. Жауласқан жұрт болса, басу айтатын да – мен. Тыңдар, тыңдамас, онда менің шаруам шамалы, ақыл айтып, жол көрсетуден жалықпаймын. Мені осындай деңгейге жеткізген кім дейсіздер ғой – айналамдағы иттер. Әуелгіде солай болса, солай шығар, менен асқан қайсың бар деп қоя салғам. Сосын бұлар ертегі жазуға көшті, бас кейіпкер – өзім. Әйтеуір Қобыланды құсап, қарсы келгеннің бәрін жайратам да жүремін. Кітап жазды... ескерткіш соқты... кино түсірді... бәріне көндім.
Сөйтсем, бұлар... бұлар енді адамың былай тұрсын, мені аиуанға теңейтінді шығарыпты. Осыны алғаш байқағанда селк етіп, айналама көз жібердім. Қарасам, адам деп жүргенімнің бәрі ит екен. Мысалы мынау – Тұрпанның алыпсоғы. Таяқтап жатсаң, қыңқ демейтін көксоққан. Нағыз ішінде ит өліп жататын итіңіз осы. Ал анау отырған құмай тазы. Қашан көрсең қаншардай қатып жүреді. Ішкен-жегенін білдірмейтін сұмпайы. Сондықтан өзімнен алыс ұстаймын. Мынау – бульдог. Тәбетін кереқарыс азуынан байқайсың. Әнеу бұрышта көзі сығырайып отырған – кәндек. Ал анау – төбет, оның ар жағындағысы – күшік. Кілең иттің арасында жүрген соң, олар да мені ит деп ойлайтын тәрізді. 
– Төрт аяқтының жаратылысында сіздің тұрпатыңыз бөлек, сіз секілді ит бұрын-соңды болмаған, енді бола қоюы да неғайбыл, - деді бір күні алыпсоқ маған.
– Әй, иттің баласы, көзіңе шел қаптаған екен сенің.., - дедім мен ашуға булығып.
Осы сәтте ішімдегі итім қыңсылап қоя берді: «Қайтесіз, айта берсін, неңіз кетеді?!».
– Сосын, - дедім мен алыпсоққа айта бер дегендей ыңғай танытып. Ол тосылмады.
– Сіз итжандысыз, сіз өлмейсіз, сізге біткен жүрек арыстанда да жоқ.
– Жолбарыс пен қабылан қазір ит болмағанына өкініп жүр. 
Соңғы сөзді қыстырған қара қаншық.
Кеудем шымыр-шымыр етіп, бойымды бір жылылық биледі. «Айттым ғой, неңіз кетеді, тыңдай беріңіз». Бұл – ішімдегі иттің дауысы.
Бір күні таза ауа жұтайын деп тауға шықтым. Қасыма алыпсоқты алып алғам. Осының «өмір бойы итіңіз боп өтейінші» дейтін өтініші ұнайды маған. Оның үстіне, ішімдегі хауанның да осы деген де шығарға жаны бөлек. Баяғыда «ит емеспіз, бөріміз» дейтін бір-екі бұзық шыққан елімізде. Иттігіме салып алысқым-ақ келіп еді, ішімдегі итім ақыл айтты: «қайтесіз, жүйкеңізді жұқартып, тізімін итатқыштарға бере салмайсыз ба!». Мен орындадым... қазір бөрілер жоқ, кілең иттер қалдық. 
Сонымен қойшы, алыпсоқ екеуміз тауда жүрміз. Байқаймын, ит болған адам болғанға қарағанда әлдеқайда жақсырақ әрі қызықтырақ секілді. Шыны керек, бір мезет ит болғым келді. Қазақтың алабайы құсап, есікпен төрдей жерге созылып, Алатауға қарадым. Сала-құлаш құйрығымды арқама аса салғам. Көзімді оттай жандырып, бүкіл әлемді баққан иттің ұсқынына ауысқан түрім. Аз тұрдым ба, көп тұрдым ба, білмеймін, кенет құйрығымның астынан жылымшы бірдеңе жүгіріп өткендей болды. Жалт қарадым. О, найсап, алыпсоқ құйрығымды жалап тұр. 
– Тәйт ары, көргенсіз! «Аш иттің к-тін сұқ ит жалайды» деген. Соңғы сөздің аузыма қалай түскенін өзім де аңғармай қалдым.
– Сіз аш ит емессіз, тоқ итсіз. Тоқ итің боғы дәрі деген.
Дәрісін қайдам, бірақ анаусы ұнап барады. Ішімдегі де ұлып қоя берді: «Құдай үшін, тимеңізші!».
– ¬Ал, дәрі болса, емдел!
Сылп-сылп. Сылп-сылп. О Құдай, мұндайда ғажап болады екен-ау. Адам кезімде көрген ләззатым мынаның бір ширегіне татысашы! Тұла бойым иіп сала берді. Сосын... сосын ана бәлені аңдыдым, су ішкен болып аузын шайқай ма екен дегенім ғой. Ол менің ойымды көзімнен түсінді:
– Сіздің құйрығыңыздың дәмі аузымнан кетпес үшін енді бес күнге дейін тамақ ішпеймін.
Ал керек болса! Қызығы, осының бәрін басқа иттер бұта-бұтаның қуысы мен арша-аршаның арасынан көріп тұрған ғой. Енді олар ашық кетті: «Сіздің құйрығыңызға туғаннан іңкәрмін», «Сіздің артыңыздың иісі бүкіл әлемде жоқ», «Бір жаласам бола ма..?»
Менің нем кетеді, есікпен төрдей жерге созылып, Алатауға қараймын да тұра қаламын... 
Міне, менің өмірім осылай өтіп жатыр. Басқаға қайдам өзіме ұнайды. Боқ жегендердің қанша жасарын кім білсін, біреуі кетсе, екіншісі келер, одан менің артым суып қалмайды. Қуанатыным, бұл ләззат маған мәңгілікке берілген. Қазақтар қарап тұрыңдар, мен өлмеймін!

Сансызбай Нұрбаба

«Қамшы» сілтейді

Пікір айту

Пікір қалдырушының тіркелуі міндетті. КІРУ / ТІРКЕЛУ


    1
    Коммунистердің геноцидін Кремль неге мойындамайды?
    13/12 11:19 0 238
    2
    «Қалаулымға» бақыт іздеп барып, қылмыскер атанды:Қытайдан келген Қайраттың 24 сағаттағы оқиғасы
    13/12 10:36 1 4247
    3
    Бес жылда 19 баланың анасы атанған Зарина: Өлместің күйін кештік...
    13/12 10:19 0 1060
    Ғылыми жаңалықты неге жатырқаймыз?
    13/12 01:12 0 380
    Дина Имамбай – 500 000 теңгелік мақаланың авторы
    13/12 01:06 0 431
    Сыбайлас жемқорлық деректерін болдырмау мақсатында «Protecting Business and Investments» жобасы жүзеге асырылуда
    12/12 22:08 0 1369
    "KFC енді халал емес"
    12/12 19:21 0 691
    Игорь Крутой: "... Димаш тылсым күшке ие"
    12/12 17:22 6 836
    Жедел жәрдем жүргізушісіне тағы да шабуыл жасалды
    12/12 17:16 0 626
    Павлодар мектебінде практиканттар оқушыны тепкілеп тастады
    12/12 17:11 0 2079

    Таныстырылғандар

    Қырғызстандық шенеунік ата-анасының үйін балабақшаға айналдырды
    Қырғызстандық шенеунік ата-анасының үйін балабақшаға айналдырды
    Қырғызстандық шенеунік ата-анасының үйін балабақшаға айналдырды
    Қазір оны мемлекет меншігіне алу жұмыстары жүріп жатыр
    03/12/2018 17:13 0 1033
    «... Тілімді кес, түрмеңе жап, төземін» немесе бір суреттің тарихы жайлы жыр-баян
    «... Тілімді кес, түрмеңе жап, төземін» немесе бір суреттің тарихы жайлы жыр-баян
    «... Тілімді кес, түрмеңе жап, төземін» немесе бір суреттің тарихы жайлы жыр-баян
    «Бұл жерде басқа ешкімді жазаламауларыңызды сұранамын. Мен бәріне өзім жауап беремін»
    04/12/2018 09:45 1 5602
    АҚШ пен Қытай басшыларының соңғы кездесуі немен аяқталды?
    АҚШ пен Қытай басшыларының соңғы кездесуі немен аяқталды?
    АҚШ пен Қытай басшыларының соңғы кездесуі немен аяқталды?
    Қытай билігі екі оттың ортасында қалғандай күй кешуде.
    04/12/2018 10:10 0 2888
    Илон Масктың «SpaceX» компаниясы қазақстандық «Аl-Farabi-2» наноспутнигін іске қосты
    Илон Масктың «SpaceX» компаниясы қазақстандық «Аl-Farabi-2» наноспутнигін іске қосты
    Илон Масктың «SpaceX» компаниясы қазақстандық «Аl-Farabi-2» наноспутнигін іске қосты
    Университеттің наноспутнигі ғарышқа сәтті жіберілді
    05/12/2018 11:51 0 821
    Қазақ тілінде көмек  сұрағаны үшін ажал құшты
    Қазақ тілінде көмек сұрағаны үшін ажал құшты
    Қазақ тілінде көмек сұрағаны үшін ажал құшты
    Ақтөбе облысында 24 күн бұрын жоғалып кеткен Кенжебай Алдашевтің өлі денесі Ақшат ауылы маңынан табылды.
    06/12/2018 12:43 0 29500
    Әбіш Кекілбаевтың даналық сөздері
    Әбіш Кекілбаевтың даналық сөздері
    Әбіш Кекілбаевтың даналық сөздері
    Әбіш Кекілбаевтың ойлары, философиясы және жалпы рухани әлемі мұхиттай терең
    06/12/2018 16:16 0 1909
    Әдебиет пен өнер саласындағы мемлекеттік сыйлық иегерлері белгілі болды
    Әдебиет пен өнер саласындағы мемлекеттік сыйлық иегерлері белгілі болды
    Әдебиет пен өнер саласындағы мемлекеттік сыйлық иегерлері белгілі болды
    Мемлекет басшысының қаулысымен, әдебиет және өнер саласындағы мемлекеттік сыйлықтың иегерлері белгілі болды
    07/12/2018 10:08 0 1314
    Ақтөбеде Тұңғыш Президент күні тойланды
    Ақтөбеде Тұңғыш Президент күні тойланды
    Ақтөбеде Тұңғыш Президент күні тойланды
    Ақтөбеде Қазақстан Республикасының Тұңғыш Президенті күніне арналған «Мәңгілігін мәнерлеген - Елбасы» мерекелік шарасы өтті
    02/12/2018 14:44 0 1934
    Ұлы даланың жеті қыры -  Фьордтар жерінде
    Ұлы даланың жеті қыры - Фьордтар жерінде
    Ұлы даланың жеті қыры - Фьордтар жерінде
    «Норвегиядағы Қазақстанның ұлттық күні» Қазақстан тәуелсіздігінің 27-жылдығына арналған дипломатиялық қабылдаумен аяқталды.
    Аудио тыңдау
    10/12/2018 09:39 14 751
    Ата-бабамыз жүріп өткен жол
    Ата-бабамыз жүріп өткен жол
    Ата-бабамыз жүріп өткен жол
    Елбасының «Ұлы даланың жеті қыры» мақаласын оқып шыққан қалың жұртшылық ұжым болып, халық болып талқылауға кірісті
    10/12/2018 10:50 1 2018
    Әзірет Сұлтанның нақ түбіндегі еврей қорымын қалай көшіреміз?
    Әзірет Сұлтанның нақ түбіндегі еврей қорымын қалай көшіреміз?
    Әзірет Сұлтанның нақ түбіндегі еврей қорымын қалай көшіреміз?
    Еврей  қорымы көшірілсе, шариғатқа шет емес.
    Аудио тыңдау
    10/12/2018 11:10 0 5781
    Қамшы
    Қамшы
    Қамшы
    Киесі болған пір қамшы!"
    Аудио тыңдау
    10/12/2018 14:26 0 1183
    Қой мен қойшы (Желтоқсаншылардың рухына бағыштаймын)
    Қой мен қойшы (Желтоқсаншылардың рухына бағыштаймын)
    Қой мен қойшы (Желтоқсаншылардың рухына бағыштаймын)
    Жаман қатынын тыңдаған қойшы далаға шығуға қорықты, момақан қойлар жазықсыз дала бөрісінің жеміне айналды.
    Аудио тыңдау
    10/12/2018 16:08 0 968
    Мемсыйлықтың  «мазағы»
    Мемсыйлықтың  «мазағы»
    Мемсыйлықтың  «мазағы»
    Сыйлығың бар ма, онда сен –  таланттысың. Жоқ па –  талантсызсың
    Аудио тыңдау
    12/12/2018 11:12 0 1650