Фашистік Германиядағы балалық шақ: Біз мәйіттің аузына тас лақтырдық

Фашистік Германиядағы балалық шақ: Біз мәйіттің аузына тас лақтырдық
ⒸFRED RAMAGE/GETTY IMAGES

Немістер фашистік Германиядағы балалық шақ туралы не біледі, кімнің есінде не қалған? Жақында «Kriegskinder» («Соғыс балалары») атты кітап жарық көрді. Онда балалық шағы соғыспен тұспа-тұс келгендер өз естеліктерін айтып береді. Кітап авторларының бірі, фотограф Фредерика Хельвиг нацистік Германия кезінде өмір сүрген адамдардың бастан өткергенін бүкпесіз жазады.

Qamshy.kz ақпарат агенттігі кітаптан үзінді келтіреді.

Бритта

Бритта 1937 жылы дүниеге келген

«Мен Берлиндегі кішкентай тоғанда ойнап жүрдім. Су бетінде өлген әйелдің мәйіті жүзіп бара жатқанын көрдім», - деп еске алады Дортмундте дүниеге келген Бригитта.

Аға

Вернер, 1936 жылы дүниеге келген

«Біздің үйге қарсы бетте бір неміс асылып тұрғаны есімде. Оны бағанға асып қойған еді. Неміс соғысқа бармай, ескі ғимараттарда тығылып жүрген. Ол бірнеше күн жатты. Оның аузы ашық еді. Біз қызықтап, оның аузына тас лақтырғанбыз. Бірнеше күннен кейін оның денесін алып кетті. Үйге келіп түскі ас ішуім керек еді, бірақ лоқсып тамақ жей алмадым».

«Жол бойында мәйіттер мен жылқылардың өлексесі жатты»

Петер

Петер, 1941 жылы дүниеге келген

«1945 жылы менің туған күнімде мен, анам, әжем және туыстарымыз шығысқа қаштық. Жол бойында қаза тапқан адамдар мен жылқылардың өлексесі шашылып жатты.  Біз сарайда, қираған фабрикада, пойызда қондық. Бізді бомбалады. Туыстарымыздың көбі мерт болды. Анам, әпкем үшеуіміз ғана тірі қалдық. Бір күні орыстар келді. Әпкем Лизбет Гитлердің суреті бар үнпарақ жапсырылған қорапқа тығылды. Анам балалармен бірге отырды. Осылай жасаса, оған ешкім тиіспейді деп үміттенді. Орыс сарбазы жертөледен шығып келе жатқанда мен оның шалбарынан ұстап, «әпкемді жайына қалдыр», - деп айқайладым. Бұл әрекетім үшін ол маған ештеңе істемеді.

«Қарама-қарсы тұрған үйден шу естілді. Барсақ, төсекте анасы мен қызы жатты. Жалаңаш, зорланған. Оларды тамағынан пышақтап өлтірген. Мүрделерін бақшаға көмдік».

Вольф-Дитер

Вольф-Дитер, 1941 жылы дүниеге келген

« Силезиядан шұғыл кету керек екені радиодан хабарланды. Біз шығысқа қаштық. Қарт әйел бізге үйіне түнеп шығуға рұқсат берді. Оның мысығы көп болатын. Біз ас ішіп отырғанымызда мысықтар үстелдің айналасында секіріп, жағымсыз дыбыс шығарды. Әжем оған қатты ашуланды. Әйел бізді үйіне қондырмай, қуып шықты. Біз ескі шахтаға барып тығылдық. Дабыл қағылғанда адамдар шахтаға қарай жүгірді. Шахтаға көп адам жиналды. Шалынып жығылғандар болды. Оларды адамдар таптап кетті. Мысықтар сол әрекеті арқылы бізге қауіпті ескерткісі келген екен ғой».

«Анамның іші қатты ауырды. Ол шыдап жүре берді, бірақ көршім оны ауруханаға апарды. Дәрігерлер оның соқыршек екенін және аппендикс жарылып кеткенін, тек пенициллин көмектесетінін айтты. Оны қара базардан ғана алуға болатын. Әпкем дәріні тапты, бірақ тым кеш еді. Анам менен бір жұтым су сұрағанда қалада жылап жүріп су іздегенім есімде. Анамның денесі иістене бастады. Көп ұзамай анам қайтыс болды».

«Қамшы» сілтейді

Пікір айту

Пікір қалдырушының тіркелуі міндетті. КІРУ / ТІРКЕЛУ


    1
    Кәсіпкер Ресейде 48 адамды ажалдан арашалаған семейлікке 1 млн теңге берді
    15/08 11:28 0 19
    2
    "16 жастағы жігіт құлдықта": полиция тексеру жұмыстарын жүргізді
    15/08 10:34 0 69
    3
    Абай ауылында зорланған 7 жастағы баланың ісіне қатысты жаңа дерек
    15/08 10:08 0 179
    Намаз оқыған оқушыларды балағаттаған мұғалім халықтан кешірім сұрады
    14/08 21:20 0 145
    Норвегияда қазақты орыспен шатастырып, үрке қарайды
    14/08 17:45 0 1411

    Таныстырылғандар

    Денис Тенге шабуыл жасаған жерден фотолар
    Денис Тенге шабуыл жасаған жерден фотолар
    Денис Тенге шабуыл жасаған жерден фотолар
    Lexus көлігі Құрманғазы мен Байсейітова көшелерінің қиылысында спортшыға шабуыл жасалған жерде тұр
    19/07/2018 20:59 0 20373
    Күдікті "Тенді өлтірдім" деп кінәсін мойындады
    Күдікті "Тенді өлтірдім" деп кінәсін мойындады
    Күдікті "Тенді өлтірдім" деп кінәсін мойындады
    Ол 1994 жылғы Жамбыл облысының тумасы Қиясов Нұрәлі Дәулетбекұлы болып шықты
    20/07/2018 09:53 0 2836
    Денис Тен: "Мен шетелді армандамаймын, мен, ең біріншіден,қазақпын" (видео)
    Денис Тен: "Мен шетелді армандамаймын, мен, ең біріншіден,қазақпын" (видео)
    Денис Тен: "Мен шетелді армандамаймын, мен, ең біріншіден,қазақпын" (видео)
    Адам мына өмірдің жалған екендігін түсініп, өмірдің кереметтілігін бағалауы тиіс.
    20/07/2018 10:24 0 8620
    Денис Теннің жерлеу рәсімі сағат онда басталады
    Денис Теннің жерлеу рәсімі сағат онда басталады
    Денис Теннің жерлеу рәсімі сағат онда басталады
    10:30-да Дружба елді-мекеніндегі бейіт басына апарып жерлейді.
    20/07/2018 10:53 0 1844
    Елбасы Денис Теннің ет жақындарына қоңырау шалды
    Елбасы Денис Теннің ет жақындарына қоңырау шалды
    Елбасы Денис Теннің ет жақындарына қоңырау шалды
    «Денистен айырылуымыз бәріміз үшін орны толмас қаза. Кінәлілер жауапкершілікке тартылып, өз жазасын алады» депті Елбасы.
    20/07/2018 16:44 3 3419
    Денистің ісі: Күдікті пышақты қайда жасырғанын көрсетті
    Денистің ісі: Күдікті пышақты қайда жасырғанын көрсетті
    Денистің ісі: Күдікті пышақты қайда жасырғанын көрсетті
    Қиясов болса, Денис Тенге суық қару жұмсаған өзі екендігін айтты.
    24/07/2018 10:30 0 2262
    Бәліш үшін аварияға себеп болған жүргізушінің 30 жылдық еңбегі құрыды
    Бәліш үшін аварияға себеп болған жүргізушінің 30 жылдық еңбегі құрыды
    Бәліш үшін аварияға себеп болған жүргізушінің 30 жылдық еңбегі құрыды
    Өйткені, бос көліктің қол тежегішін басуды ұмытып, емін-еркін тамақтануға тастап кете барған.
    24/07/2018 11:24 0 1309
    Головкин: "Сөз сөйлеу үшін емес, Денистің ата-анасын қолдау үшін келдім"
    Головкин: "Сөз сөйлеу үшін емес, Денистің ата-анасын қолдау үшін келдім"
    Головкин: "Сөз сөйлеу үшін емес, Денистің ата-анасын қолдау үшін келдім"
    Геннадий Денис Теннің қазасын ести сала алғашқы рейспен Лос-Анджелестен Алматыға ұшып кетті.
    25/07/2018 00:37 0 1330
    Бас мүфти Серікбай қажы Ораздың аяулы анасы бақилық болды
    Бас мүфти Серікбай қажы Ораздың аяулы анасы бақилық болды
    Бас мүфти Серікбай қажы Ораздың аяулы анасы бақилық болды
    Qamshy.kz ақпарат агенттігі марқұмның ет жақындарына көңіл айта отырып иманы саламат болсын дейді.
    25/07/2018 00:51 1 915
    "Абай 21 ғасырда өмір сүрсе,  әрі кетсе блогер болатын еді" дейді кәсіпкер
    "Абай 21 ғасырда өмір сүрсе, әрі кетсе блогер болатын еді" дейді кәсіпкер
    "Абай 21 ғасырда өмір сүрсе, әрі кетсе блогер болатын еді" дейді кәсіпкер
    Еріккеннен Абайға тиісіп отырғаным жоқ.
    25/07/2018 11:34 3 25967
    Алматы қаласының тұрғындары жер сілкінісін сезді
    Алматы қаласының тұрғындары жер сілкінісін сезді
    Алматы қаласының тұрғындары жер сілкінісін сезді
    Қаланың ТЖБ баспасөз қызметінің айтуынша, біріншісі 26 шілденің сағат 23:29-да орын алған.
    27/07/2018 00:45 0 1349
    Денис Теннің ісі бойынша үшінші күдікті әйел адам ұсталды
    Денис Теннің ісі бойынша үшінші күдікті әйел адам ұсталды
    Денис Теннің ісі бойынша үшінші күдікті әйел адам ұсталды
    Cоңғы үшінші күдікті өз қылмысын жасырғаны үшін қамауға алынды деді Марат Ахметжанов.
    27/07/2018 12:59 0 4596
    Әуежай дәретханасында адам эмбрионы табылды
    Әуежай дәретханасында адам эмбрионы табылды
    Әуежай дәретханасында адам эмбрионы табылды
    Әуежай өкілдері  Twitter парақшасында аталмыш рейспен ұшқан ұшақ тексеріліп жатқандықтан рейстер кешігіп жолға шығатынын ескертті.
    08/08/2018 12:14 0 2102
    48 адамды өрттен алып шыққан қаһарман қазақ жігіті Ресейде қаңғырып жүр
    48 адамды өрттен алып шыққан қаһарман қазақ жігіті Ресейде қаңғырып жүр
    48 адамды өрттен алып шыққан қаһарман қазақ жігіті Ресейде қаңғырып жүр
    Өзімен бірге құжаты, темір тұлпар сатып алуға жинаған қаражаты болған Ержан бәрінен айырылыпты, қысқасы.
    10/08/2018 10:58 0 1558
    Дәретхана шелегінен табылған шақалақ аман-есен
    Дәретхана шелегінен табылған шақалақ аман-есен
    Дәретхана шелегінен табылған шақалақ аман-есен
    27 жастағы қыз іші ауырып, емханаға жеткізілген.
    13/08/2018 10:47 0 263