«Діни білім алуға» байланысты заңнама шеңберіндегі өзгерістер

«Діни білім алуға» байланысты заңнама шеңберіндегі өзгерістер
Ⓒqamshy.kz

2017 жылы ҚР Дін істер және азаматтық қоғам министрлігінің «Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне діни қызмет және діни бірлестіктер мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» заң жобасы  қалың бұқара назарына ұсынылғаны белгілі. Бұл Заң жобасы білім беру саласын да айналып өтпеді. Қазіргі кезеңде республикамызда білім берудің жаңа жүйесі жасалып, қазақстандық білім беру жүйесі әлемдік білім беру кеңістігіне енуге бағыт алуда. Себебі,  білім – қоғамды әлеуметтік, мәдени-ғылыми прогресспен қамтамасыз ететін ғажайып құбылыс, адам үшін де, қоғам үшін де ең жоғарғы құндылық.

Дегенмен, білім нәріне, әсіресе діни білімге құштар болған, үлкен өмір жолына жаңа қадам басқан, еліктеу мен қызығушылығы мол жастарды өз торларына түсіруді көздейтін теріс ағымдар қаншама қаракөз жастарымызды өз шырмауына оңайлықпен түсіріп жатқанының куәсі болып отырмыз.  Сондықтан, Заңға енгізілетін толықтырулар еліміздің жарқын болашағын қалаушы  жас ұрпағымыздың санасын улап жатқан жат ағымдарға тосқауыл қоятын шараларға маңызды үлес қосары сөзсіз.

Заң жобасының негізінде ҚР «Діни қызмет және діни бірлестіктер туралы» Заңының 3-бабының 6-тармағы бойынша «Дінді оқып-үйрену діни бірлестіктердің ғибадат ғимараттарында (құрылысжайларында), үй-жайларында, сондай-ақ рухани (діни) білім беру ұйымдарында олардың жарғыларына сәйкес ұйымдастырылады және жүзеге асырылады. Өзге жағдайларда дінді оқып-үйрену облыстардың, республикалық маңызы бар қаланың және астананың жергілікті атқарушы органдарымен келісу бойынша ұйымдастырылады және жүзеге асырылады». Яғни, радикалды ағымдардың мектеп қабырғасында, білім беру мекемелерінде өздерінің теріс әрі дәстүрлі дінімізбен мүлдем үйлеспейтін сан алуан пікірлері мен ұстанымдарын  уағыздауға шектеу қойылады. Мұндай тәжірибені көршілес ТМД мемлекеттерінен де байқауға болады. Мысалы, Тәжікстан Республикасының «Ар ұждан және діни бірлестіктер туралы» Заңы 23-бабының 3-тармағына сәйкес мектепке дейінгі білім беру мекемелері мен мектептерде, сондай-ақ азаматтардың үйлері мен пәтерлерінде діни ұйымдардың ағартушылық және насихат жұмыстарына  тыйым салынады.

Шет елдерде діни білім алу мәселесінің заңнамада реттелуіне келсек, көп жағдайда дәстүрлі емес діни ағымдар идеологиялық бастауын шетелдік діни оқу орындарынан алатындығын ескере отырып, әзірлену үстіндегі заңда Қазақстан Республикасының азаматтарына діни білімді шет елдерде алуға тек жоғарғы діни білімді елімізде алғаннан кейін ғана жол берілмек.   Себебі, дәстүрлі негіздегі жоғары діни білім мен қалыптасқан азаматтық тұрғыға ие болғаннан кейін отандастарымыздың білімін әрі қарай жетілдіруі үшін шет елдерге баруы қауіпті салдарларға соқтырмайды деп сенуге негіз бар.

Үстіміздегі жылдың қаңтар айында Парламент Мәжілісінде аталмыш Заң жобасын таныстыру кезінде ҚР Дін істері және азаматтық қоғам министрі Н.Ермекбаев: «Азаматтарымыз шетелде, оның ішінде күмәнді діни оқу орындарында оқып, деструктивті идеология ықпалына түсіп жатыр. Астыртын түрлі мектептер мен курстарда білім алып, елге біздің құндылықтарымызға жат әрі радикалдық көзқарасымен оралып жатыр. Осыған байланысты заң жобасында Қазақстанда базалық діни жоғары білім алмағандарды шетке шығаруды шектеу ұсынылып отыр», - деп Қазақстан азаматтарының шетелде діни білім алу мәселесін реттеу маңыздылығын атап өтті.

Яғни, Қазақстан Республикасы азаматтарының шетел мемлекеттерінде рухани (діни) білім алуына Қазақстан Республикасында жоғарғы рухани (діни) білім алғаннан кейін ғана жол берілетін болады. Ал халықаралық шарт (келісім) негізінде, сондай-ақ тіркелген діни бірлестіктердің Қазақстанда рухани (діни) білім беру ұйымдары болмаған жағдайларда ғана шетелде оқып-үйренуге болады. Алайда, рухани (діни) білім беру ұйымдары өз қызметтерін оқу, ғылыми-зерттеу және қаржылық қызметі туралы қоғамды хабардар ете отырып, ашық түрде жүзеге асыруы тиіс. Осы норма Қазақстан азаматтарының шет елдерде рухани (діни) білім алу тәртібін реттеуге мүмкіндік береді.

Сонымен қатар, білім беру туралы құжаттарды тану және нострификациялау  заң жүзінде қатаң   қолға алынады. Білім туралы құжаттарды нострификациялау –  халықаралық немесе шетелдік оқу орындарында білім алған тұлғалардың құжаттарының баламалылығын анықтау мақсатында, білім туралы құжаттарды тану туралы аталған мемлекетпен халықаралық шарт болмаған жағдайларда жүргізілетін рәсім. Бұл өз кезегінде шетелдегі қазақстандық студенттердің білімін бақылау үшін маңызды қадам болмақ. Қазір мемлекеттік органдармен шетелдік оқу орнына рұқсатнама негізінде қабылдау туралы келісімдер жасау жұмыстары жүргізілуде.

Осыдан бірнеше жыл бұрын да шетел асуға құмар, бағытын жат ағымдардан іздеген жастарды елге қайтару туралы ҚМДБ дабыл қаққан болатын. Діни білім алу мақсатымен шетел асқан жастарымыз дін атын жамылған жат ағымдардың идеологиясына арбалып, шетін көзқарас ниетінде кетіп жатқан мысалдары да бар. Сондықтан, алдағы өзгертулер мен толықтырулар жастарымызды барынша сақтандырудың кепілі болады деп үміттенеміз.

Қайрат Мендібайұлы

«Қаһарман ұрпақ» ҚҚ төрағасы

«Қамшы» сілтейді

Пікір айту

Пікір қалдырушының тіркелуі міндетті. КІРУ / ТІРКЕЛУ


    1
    Алматыдан 729 шақырым қашықтықта жер сілкінді
    18/08 11:25 0 49
    2
    Шығыста Шәкәрімнің 160 жылдығы аталып өтті
    18/08 10:32 0 191
    3
    "Қазақфильм" неге дүрлікті?
    17/08 19:00 0 235
    "Мұхтар Жәкішевті мазақ қылуды доғару керек"
    17/08 17:42 0 1218
    Қарағандыда кондуктор жолаушыны соққыға жықты
    17/08 17:23 0 518

    Таныстырылғандар

    Астанада жанып түтін шарпыған пәтерден ер азаматты құтқарылды
    Астанада жанып түтін шарпыған пәтерден ер азаматты құтқарылды
    Астанада жанып түтін шарпыған пәтерден ер азаматты құтқарылды
    Пәтерде егде тартқан ер азамат қалып, өз еркімен басапанадан шыға алмай жатыр екен
    21/07/2018 11:44 0 1030
    Нью-Йорктегі қазақ полицей америкалық қызды жар етті
    Нью-Йорктегі қазақ полицей америкалық қызды жар етті
    Нью-Йорктегі қазақ полицей америкалық қызды жар етті
    Салтанатты шара Гавайда өткен көрінеді. Ал қазақ жігітінің сүйіктісінің есімі – Дженнифер.
    25/07/2018 13:58 0 2715
    Ақыл сатып жүргендердікі жанашырлық па, бизнес пе?
    Ақыл сатып жүргендердікі жанашырлық па, бизнес пе?
    Ақыл сатып жүргендердікі жанашырлық па, бизнес пе?
    Бүгінде ақыл сатқыш бизнес тренерлер мен психолог коучерлер жаңбырдан кейін саңырауқұлақтай көбейіп кетті.
    01/08/2018 10:21 0 919
    Токиода 6 жасар қызынан айырылған ана: Үйге қайтқымыз келеді...
    Токиода 6 жасар қызынан айырылған ана: Үйге қайтқымыз келеді...
    Токиода 6 жасар қызынан айырылған ана: Үйге қайтқымыз келеді...
    Қыздың анасы айтқандай, Райана қатерлі ісіктен қайтыс болмаған, бүлдіршіннің жүрегі тоқтап қалған екен.
    03/08/2018 16:19 0 1287
    Ауыл шаруашылығындағы жаңа технологиялар
    Ауыл шаруашылығындағы жаңа технологиялар
    Ауыл шаруашылығындағы жаңа технологиялар
    Қазақ егіншілік және өсімдік шаруашылығы институтының базасында ауыл шаруашылығы саласына инновацияларды енгізу мәселесі бойынша кеңес өтті
    04/08/2018 14:40 0 574
    Алматыда қазақстандық туристерге 5 негізгі бағыт ұсынылады
    Алматыда қазақстандық туристерге 5 негізгі бағыт ұсынылады
    Алматыда қазақстандық туристерге 5 негізгі бағыт ұсынылады
    Акция 5 негізгі бағытты алға тартып отыр: адам аяғы баспаған табиғат, ойын-сауық және түнгі өмір, көрікті жерлер, гастрономия және сауда
    06/08/2018 14:50 0 440
    ҚР СІМ АҚШ-та ұсталған қазақстандықтар туралы пікір білдірді
    ҚР СІМ АҚШ-та ұсталған қазақстандықтар туралы пікір білдірді
    ҚР СІМ АҚШ-та ұсталған қазақстандықтар туралы пікір білдірді
    ҚР СІМ ресми өкілі 1994, 1991 және 1970 жылғы үш азаматшаның ұсталғанын айтты.
    07/08/2018 11:22 0 607
    Батыс Қазақстан облысында жол ақысын смартфон  арқылы төлеуге болады
    Батыс Қазақстан облысында жол ақысын смартфон арқылы төлеуге болады
    Батыс Қазақстан облысында жол ақысын смартфон арқылы төлеуге болады
    Орал қаласындағы жеті бағытта жүретін қоғамдық көліктерде жол ақысын ұялы телефон арқылы өтеуге болады
    08/08/2018 17:29 0 600
    Бүгін еліміздің басым бөлігінде жаңбыр жауып, жел күшейеді
    Бүгін еліміздің басым бөлігінде жаңбыр жауып, жел күшейеді
    Бүгін еліміздің басым бөлігінде жаңбыр жауып, жел күшейеді
    Қызылорда облысының кей жерлерінде дауыл, шаңды дауыл тұрады, желдің жылдамдығы 15-20 м/с жетеді. Маңғыстау облысының кей жерлерінде тұман түседі.
    09/08/2018 10:23 0 194
    Путин риза Назарбаевқа
    Путин риза Назарбаевқа
    Путин риза Назарбаевқа
    Қазақстан Президенті Нұрсұлтан Назарбаев Ресей Федерациясының Президенті Владимир Путинмен кездесті.
    13/08/2018 10:04 0 900
    Сенат депутатына үміткер ішіп алып, жол апатына себепкер болған досын қорғаштауда
    Сенат депутатына үміткер ішіп алып, жол апатына себепкер болған досын қорғаштауда
    Сенат депутатына үміткер ішіп алып, жол апатына себепкер болған досын қорғаштауда
    Жазып отырып көзіме жас келді, бар үміт тек қарапайым халықта, себебі біздің құқығымызды қорғауы тиіс адамдар, шын мәнінде, керісінше оны таптап отыр
    13/08/2018 12:16 0 2001
    Цифрлық жүйеге көшу бағытында кәсіпорындар бірқатар жұмыстар атқаруда
    Цифрлық жүйеге көшу бағытында кәсіпорындар бірқатар жұмыстар атқаруда
    Цифрлық жүйеге көшу бағытында кәсіпорындар бірқатар жұмыстар атқаруда
    Еліміздегі компаниялар өз істерін жеңілдетіп, қолжетімді ету мақсатында көптеген жобаларды жүзеге асыруда
    14/08/2018 11:46 5 416
    «Даму» индустриалды-логистикалық орталығында семинар-брифинг болып өтті
    «Даму» индустриалды-логистикалық орталығында семинар-брифинг болып өтті
    «Даму» индустриалды-логистикалық орталығында семинар-брифинг болып өтті
    2018 жыл Шілде айының 24-де «Даму» индустриалды-логистикалық орталығымен ҚР Салық басқармасының өкілдері өзара байланыс туралы мемарандумға қол қойған болатын
    15/08/2018 16:32 0 291
    Ердоған "Диктатор" ма, жоқ "Демократ" па?
    Ердоған "Диктатор" ма, жоқ "Демократ" па?
    Ердоған "Диктатор" ма, жоқ "Демократ" па?
    Трамп АҚШ президенті болғалы әлем саясатында алуан түрлі құбылыстар болып тұратыны дағдыға айналып келеді
    17/08/2018 09:40 0 1134
    Демалыс күндеріне арналған ауа райы болжамы
    Демалыс күндеріне арналған ауа райы болжамы
    Демалыс күндеріне арналған ауа райы болжамы
    Температура солтүстікте, орталықта және шығыста түнде 13-23, күндіз 25-35 градусқа дейін жылы болады.
    17/08/2018 11:54 0 223