Әбіш Кекілбаевтың даналық сөздері

Әбіш Кекілбаевтың даналық сөздері
Ⓒqamshy.kz

Сенат Төрағасы Қасым-Жомарт Тоқаев Астанадағы Қазақ ұлттық акедемиялық кітапханасында заңғар жазушы, Қазақстанның Еңбек Ері Әбіш Кекілбаевтың 80 жылдығы қарсаңында қаламгер атындағы оқу залының ашылу салтанатында сөз сөйлеп, “Кекілбаевтану әдебиеттану ғылымындағы негізгі пәндердің бірі болып қалыптасуы қажет” деп атап көрсетті.
«Ұлт руханиятына өлшеусіз үлес қосқан тұлғаның есімі, шын мәнінде, халқымыздың ең жоғары құрметіне лайық. Сондықтан осындай игі бастамалардың ғұмыры ұзақ болары сөзсіз. Жаңа жылдан бастап бұл жұмысқа кірісуіміз керек. Үкімет, тиісті әкімдіктер қажетті жоспарларды дайындап, тиісті іс шараларды қолға алады деп ойлаймын. Бұл бүкіл халыққа керек маңызды жұмыс» ,- деді Қ.Тоқаев. 
Сенат Төрағасы «Әбіш Кекілбаевтың ойлары, философиясы және жалпы рухани әлемі мұхиттай терең. Әбіш Кекілбаевтың әдеби әлемі шексіз дүние, көпқырлы, мағыналы мұра. Білімінің көкжиегі шексіз, бірегей тұлға, әрі жазушы, әрі әдебиеттанушы, ғалым, тарихшы, ойшыл, философ қана емес, мемлекетіміздің дамуына елеулі еңбек сіңірген көрнекті мемлекет қайраткері. Бұл - ұлы жазушылардың арасында өте сирек кездесетін құбылыс», - деп атап өтті.

***

6 желтоқсан - Әбіш Кекілбаевтың туған күні. Qamshy.kz ақпараттық порталы жазушының мерейтойы қарсаңында Қазақстанның халық жазушысы, Қазақстанның Еңбек ері, мемлекет және қоғам қайраткері Әбіш Кекілбаевтің даналық сөздерін ықшамдап оқырмандарға ұсынады:

  1. Өмір құбылыстарына психологтің көзімен қарайтын адам ең алдымен сол құбылыстың барша озығыны мен тозығынын, кемелдігі мен келеңсіздігін көре білетін кейіпкерді табуы, тануы қажет.
  2. Жазушының, ақынның қоғамдық болмыстың тұңғиығына да, асқарына да бірдей ұмтылған өзгеше еңбегінің жалғыз-ақ өлшемі бар. Ол – оның адам жүрегіне қаншалықты жақындай алғаны.
  3. Өткенге әртүрлі қарауға болады. Өткенге өскенді дәлелдеп қарау бар да, өшкенді дәлелдеп қарау бар. «Тарихқа өткенде мынандай керемет едік» деп қарайтын көз ұлтшылдықтың сырқаты. Ал, енді өткеннің бәрін қу тақырға жорып, қуратып қоятын бір көзқарас тағы бар. Ол адамзаттың ежелгі тарихын айналасы бес-алты ұлттың еншісіне беріп, өзгені шөміштен қысатын шовинистердің жанына майдай жағады. Тарихқа деген шын көзқарасқа бұлардың екеуі де атымен жат.
  4. Өнерде шәкірттік сезімін жоғалтқан адам ұстаз бола алмайды
  5. Тарих қанмен жазылып қанмен түзетіледі.
  6. Өмір бойы алысып-жұлысып жүріп пысықайлықпен табылатын өтірік даңқ араға жыл түспей жатып, көшкен жұрттағы күл төккен төмпектей жермен-жексен шөгіп, жұтап шыға келеді.
  7. Өмір сүйген ақын азаматтық ақтық демі таусылар сәттің өзін әзірейіл көргендей шошына суреттеп, күңірене күйзелмей, қаншалықты  қаншалықты парасатты бейнелейді. Бұл құбылыс – оның дара таланты.
  8. Адамдар әділ болса, өмір әрқашан әділ.
  9. Арлы адам – ең күшті адам. Өйткені, ол өткінші бақыттың, өткінші қайғының ырқына мойын ұсынбайды. Сондықтан да оның тағдыры қиын болуы, ауыр болуы мүмкін, өкінішті болуы мүмкін емес.
  10. Мақтау мен масаттану — даусыз мойындаудың күнгей беті де, күндеу мен қызғаныш — көлеңке беті.
  11. Заманға таң қалма − адамға таң қал.
  12. Шын азаматтық бақыт пен шын азаматтық қасірет, ең алдымен, өмірлік проблеманың қалай шешілгеніне байланысты.
  13. Өнерде шəкірттік сезімін ұмытқан адам – ұстаз да бола алмайды.
  14. Ақын үшін ең зымыран тұңғиық та — жүрек, ең шырқау биік те — жүрек.
  15. Жалпақ əлемді аузыңа қарату үшін − рухани ерлік керек, жалпақ əлемге қысылмай, қымтырылмай қарау үшін − рухани байлық керек.
  16. Адамзат ақыл-ойы талай ғажайыптарды ойлап тауып жатыр ғой. Алда да небір ғаламат жаңалық ашылар. Бәрібір ең ұлы жаңалық — жазу. Одан асқан жаңалық болған емес. Жазудың ойлап табылуы мәңгіліктің біржола мойындалуы. Жазу Адам нәсілін ақылды, айлалы етіп қана қойған жоқ, иманды да ибалы, парасатты да етті. Шын мәнінде Ғылым, Дін, Мәдениет жазудың арқасында пайда болды. Осы арқылы өткен ұрпақтардың құндылықтарымен сусындады, кемелденді.
  17. Адамды адам еткен – кітап, адамзат еткен – кітапхана.
  18. Әдебиеттің міндеті — сергелдең жүректі басу, бейқам жүректі ояту.
  19. Сенбегеннен қиянат көргеннен − сеніп тұрып қиянат көрген жаман.
  20. Адам аң да болып өмір сүре алады.
  21. Намыс — көздің де, көңілдің де томағасын алады.
  22. Кешегілердің еңбегін елемесек, бүгінгіміздің көңіліне қарамасақ − ертеңгілерді қайдан қарық қыламыз?!
  23. Маңдай ашылу үшін тәуекелді талап керек.
  24. Тәуекелсіз қауым – тәуелсіз бола алмайды, алауыз қауым - азат бола алмайды.
  25. Өзіне сенбейтін кісі төңірегіндегілердің бойынан ешқандай жақсы сипат, жақсы қасиет көрмейді.
  26. Көңіл сабасына түспей − өмір сабасына түспейді.

«Қамшы» сілтейді

Пікір айту

Пікір қалдырушының тіркелуі міндетті. КІРУ / ТІРКЕЛУ


    1
    Оқушылардың жағдайы қалыпты, іс қатаң бақылауға алынды
    23/01 00:04 0 56
    2
    Әлімғазы Райымбеков, қазақтың Тайлағы: Ұят болса да ата дәстүрге қарсы шықтым
    22/01 16:51 0 1482
    3
    Бозымбаев бензиннің неге арзандап жатқанын түсіндірді
    22/01 16:37 0 268
    Жәнібек Әлімханұлы үш мықтыға сес көрсетті
    22/01 16:20 0 1933
    Қазақстан Венесуэланың кебін кие ме?
    22/01 14:53 0 547

    Таныстырылғандар

    Бүгін Қонаевтың туған күні: "Орысты ренжiтсең Мәскеуге шабады, қазақты ренжiтсең қайда шабады?"
    Бүгін Қонаевтың туған күні: "Орысты ренжiтсең Мәскеуге шабады, қазақты ренжiтсең қайда шабады?"
    Бүгін Қонаевтың туған күні: "Орысты ренжiтсең Мәскеуге шабады, қазақты ренжiтсең қайда шабады?"
    Өмірдің екі тірегі: үйренуден жалықпау, үйретуден аянбау.
    Аудио тыңдау
    12/01/2019 12:03 0 3775
    Түрік профессоры: Түркі әлемін түртіп оятқан «Оян» мотивінің авторы – Міржақып Дулатұлы (видео)
    Түрік профессоры: Түркі әлемін түртіп оятқан «Оян» мотивінің авторы – Міржақып Дулатұлы (видео)
    Түрік профессоры: Түркі әлемін түртіп оятқан «Оян» мотивінің авторы – Міржақып Дулатұлы (видео)
    Түркиялық телеарналардың бірінде түрік профессоры түркі халықтарындағы "Оян" мотиві туралы пікір білдірд
    Аудио тыңдау
    12/01/2019 17:19 0 4881
    "Бейтаныс адамға жолықсам, ол қайсы хайуаннан өзгерді екен деп кү­мән­данатынмын..."
    "Бейтаныс адамға жолықсам, ол қайсы хайуаннан өзгерді екен деп кү­мән­данатынмын..."
    "Бейтаныс адамға жолықсам, ол қайсы хайуаннан өзгерді екен деп кү­мән­данатынмын..."
    2012 жылы бүкіл әлемдік Нобель әдебиет сыйлығын алып, дүниежүзін жалт қаратқан Қытай қаламгері Мо Ян туралы түрлі пікірлер әлемді шарлап кетті
    Аудио тыңдау
    15/01/2019 09:51 0 859
    Азық-түліктің  сапасы нашарлап,  бағасы көтерілген. Үкімет қайда қарап отыр?
    Азық-түліктің сапасы нашарлап, бағасы көтерілген. Үкімет қайда қарап отыр?
    Азық-түліктің сапасы нашарлап, бағасы көтерілген. Үкімет қайда қарап отыр?
    Соңғы жылдары мектептердің асханаларында, көшедегі тамақ сататын орындардан уланып жатқандар, тіпті өліп қалғандар болды.
    Аудио тыңдау
    15/01/2019 16:02 0 676
    Бұрын-соңды болмаған жоба:  Қазақ әдебиетінің үздік үлгілері БҰҰ-ның 6 тіліне аударылады
    Бұрын-соңды болмаған жоба: Қазақ әдебиетінің үздік үлгілері БҰҰ-ның 6 тіліне аударылады
    Бұрын-соңды болмаған жоба: Қазақ әдебиетінің үздік үлгілері БҰҰ-ның 6 тіліне аударылады
    Біздің басты міндетіміз – аударманың көркемдік сапасы қамтамасыз ету
    Аудио тыңдау
    15/01/2019 16:11 0 1551
    Ванганың 2019-ға болжамы: Адамзат қырыла бастайды
    Ванганың 2019-ға болжамы: Адамзат қырыла бастайды
    Ванганың 2019-ға болжамы: Адамзат қырыла бастайды
    Жалпы Ванга 2019 жылды сәтсіздікке душар ететін жыл деп атады.
    Аудио тыңдау
    15/01/2019 17:57 0 3264
    Бас прокурор инспекторларға шабуыл жасау ісін өз бақылауына алды
    Бас прокурор инспекторларға шабуыл жасау ісін өз бақылауына алды
    Бас прокурор инспекторларға шабуыл жасау ісін өз бақылауына алды
    Полиция департаменті аса ауыр қылмыс жасаған күдіктілерді анықтау және ұстау мақсатында жедел іздеу шараларын жүргізіп жатыр.
    Аудио тыңдау
    16/01/2019 13:57 0 642
    Өтірікшіні анықтауға арналған 4 тәсіл
    Өтірікшіні анықтауға арналған 4 тәсіл
    Өтірікшіні анықтауға арналған 4 тәсіл
    Өтірік айтушылар көбінесе "ол, олар" деген II, III - жақтағы сөздерді қолданады.
    Аудио тыңдау
    17/01/2019 12:41 0 886
    Мистикалық шығармадан соң көз жұмған Булгаков қандай құпия күшке ие?
    Мистикалық шығармадан соң көз жұмған Булгаков қандай құпия күшке ие?
    Мистикалық шығармадан соң көз жұмған Булгаков қандай құпия күшке ие?
    1891 жылы дүниеге келген Булгаков ХІХ ғасырдың басында туған Гогольмен қалай кездескен?
    Аудио тыңдау
    17/01/2019 14:07 0 2459
    Айда жасалған сәтсіз сынақ
    Айда жасалған сәтсіз сынақ
    Айда жасалған сәтсіз сынақ
    Адамзат тарихта тұңғыш рет Айда дақыл өсіруді бастады.
    Аудио тыңдау
    17/01/2019 17:32 0 3265
    Полиция академиясында жарылыс болып, 20-ға жуық адам қаза тапты (фото)
    Полиция академиясында жарылыс болып, 20-ға жуық адам қаза тапты (фото)
    Полиция академиясында жарылыс болып, 20-ға жуық адам қаза тапты (фото)
    60-тан аса тұрғын ауыр жарақаттанған
    Аудио тыңдау
    18/01/2019 12:22 0 1873
    Киіктің киесі (Құла джип мінген Пенде-бай)
    Киіктің киесі (Құла джип мінген Пенде-бай)
    Киіктің киесі (Құла джип мінген Пенде-бай)
    Құлқынның құлы болған соң, Қасиетті де, киелі, Киікті атты, қарашы!
    Аудио тыңдау
    18/01/2019 17:23 0 961
    Алғашында жолы болмаған атақты тұлғалар адамзат тарихын қалай өзгертті?
    Алғашында жолы болмаған атақты тұлғалар адамзат тарихын қалай өзгертті?
    Алғашында жолы болмаған атақты тұлғалар адамзат тарихын қалай өзгертті?
    Адамзат тарихында олардың ғылыми жетістіктері мен жаңа өнертабыстары ғасырлық прогреске әкелді.
    Аудио тыңдау
    22/01/2019 13:40 0 939
    Әлімғазы Райымбеков, қазақтың Тайлағы: Ұят болса да ата дәстүрге қарсы шықтым
    Әлімғазы Райымбеков, қазақтың Тайлағы: Ұят болса да ата дәстүрге қарсы шықтым
    Әлімғазы Райымбеков, қазақтың Тайлағы: Ұят болса да ата дәстүрге қарсы шықтым
    6-ақ күн... Қазақ көрермені сүйікті Тайлағымен қауышар күнге небәрі 6-ақ күн қалды.
    Аудио тыңдау
    22/01/2019 16:51 0 1482
    Оқушылардың жағдайы қалыпты, іс қатаң бақылауға алынды
    Оқушылардың жағдайы қалыпты, іс қатаң бақылауға алынды
    Оқушылардың жағдайы қалыпты, іс қатаң бақылауға алынды
    Оқиға қаламыздағы мектептің 9-сынып оқушылары арасында сабақтан тыс уақытта өткен
    23/01/2019 00:04 0 56