«... Тілімді кес, түрмеңе жап, төземін» немесе бір суреттің тарихы жайлы жыр-баян

«... Тілімді кес, түрмеңе жап, төземін» немесе бір суреттің тарихы жайлы жыр-баян
Ⓒazattyq.org

«Бұл жерде басқа ешкімді жазаламауларыңызды сұранамын.

 Мен бәріне өзім жауап беремін»

Мамадияр Жақыпов,

«Жетісу» газетінің 1985-1987 жылдардағы Бас редакторы

Өзге емес,  жауап берем мен өзім,

Тілімді кес,  түрмеңе жап, төземін.

Күні кеше «жаңа алаңда» жазықсыз,

Жастарыма қаруыңды кезедің,

Шындықты іздеп шығып еді, «жау» болды  ,

... Енді  менің келгендей ме, кезегім?!.

Желтоқсанда...жас тұнады жанарға,

Қанша қыршын тапталды екен табанда?!.

Ұл-қызымды иттеріңе талаттың,

Тепкілеттің ар-ұятсыз наданға.

Сотқа сүйреп, «итжеккенге» айдаттың,

...  Сол арсыздық қол салмақ па,  маған да?!.

Желтоқсанда... сол күндерде ызғарлы,

(Көңілдерде мәңгі өшпейтін сыз қалды).

Ұл-қыздарым алау болып жылытты,

Сақылдаған сары аязда мұз-қарды.

Жастарымның жасымады  жігері,

... «Иліктірсем» деп тұрсың ба, тұлғамды?!.

Желтоқсанда... соқты дауыл, бір ағын,

Жаратқаннан сақтай көр деп сұрадым.

Қан қасапта иілсе де, сынбаған,

Жастарыма тәуба жасап,  жыладым,

Қызыл-ала қанды көріп,  аһ ұрдым,

...  Тағдырымның күтем мен де, сынағын?!.

Желтоқсанда... әуре-сарсаң мына жұрт,

Қас-қағымда  ерлік, ездік сыналып.

Халқын сүйген қайраткерден, тектіден

Іздедіңдер «халық жауын»  шығарып.

Бір қазақты бір қазаққа куә ғып,

... Енді мені жау дейсің бе, «қуанып»?!...

«Халық жауы» ...  таңсық емес бұл ұғым,

Зар заманда...  салды талай «құрығын».

Олар Мағжан, Ахмет пен Міржақып,

Сәкен, Ильяс ірілері ірінің.

Күні кеше  ақталды сол арыстар,

...  Мен де елімнің  ар-намысты   ұлымын...

«Халық жауы»... Алашым деп аһ ұрған,

Туған халқын ел болуға шақырған.

Аңсағаны азаттық һәм  еркіндік,

Теңдік іздеп айдалған  һәм атылған.

Кең өлкемде  көкбөрі – Рухы  жортып жүр,

...  Жан алсаң да, қамалсам да, бас ұрман...

«Халық жауы».... зар заманның «амалы»,

(Дәл сол кездей  бүгін де жұрт қаралы).

Желтоқсанда... жарқ етті бір найзағай,

Дүр сілкінтті ұйқыдағы сананы.

Таяу қалды,  Тәуелсіздік таңы атар,

... Мен арыстан, құрсаудағы жаралы...

Мағжан сынды  кәміл сенем  жастарға,

(Алаш атын жазады ертең  аспанға!!!).

Шынымен де бір ғажайып күй кешкем,

«Жетісуға» бұл суретті басқанда.

Қаймықпастан қасқайып тұр  төрт батыр,

...Ертең  аңыз, жазылар-ау  дастан да...

Назар салсаң бейнелерге аңдап бір,

Асқақ қарап  Рысқұлбеков Қайрат тұр,

Қайсарлықты, сезінесің, өрлікті,

Атой салған жасын – Намыс, Арды –  өткір.

Өлімнен де қаймықпайды тік қарап,

... Мені-дағы дәл солардай жан деп біл...

Әр заманда бір «сұрқылтай» деген шын,

Ал әзірше жауап алар, «төремсің».

Ертең тарих төріне енер бұл сурет,

Сан ұрпаққа асқақ Рух берер шын.

Жастарымнан артық емес «шыбын жан»,

... «Бұл майданда бала өлгенше, шал өлсін»...

... Ешкім де емес, «кінәлімін» жеке мен,

Қандай жаза арқалатсаң, көтерем.

Төрт батырым «Жетісудан» ұрандап,

Құлақ түріп қарайтындай жеті әлем.

Қарсылығым – қара жүрек қоғамға,

... Перзенттік  парызым бұл өтеген.

Тайдырарсың қызметтен, мәнсаптан,

Айырарсың кәсібімнен нан тапқан.

Табылар-ау екі қолға бір күрек,

Жайлы орынға жан емеспін Ар сатқан.

Тәуелсіздік қарлығашы бұл сурет,

... Сыр шертетін алмағайып сол шақтан...

Есіңді жи, бұл бейнеге үңілде,

«Қаңғып келген шүрегейге» жүгінбе.

Дүние кезек, қатал Уақыт тезге алар,

Ертең  жауап бересің сен бүгінге.

Батыр ұлдар оралады еліне,

... Ақталармыз, Шындық жеңер түбінде...

Р.S.  «Саяси қырағылығынан айырылған және газетте оқырмандардың ашу-ызасын қоздыратын  идеялық зиянды суреттерді жариялауға апарып соқтырған саяздық көрсеткені үшін» деген жаламен «Жетісу» газетінің бас редакторы М. Жақыпов КПСС мүшелігі қатарынан шығарылып және қызметінен босатылды. Сол кездегі республика басшысы Колбиннің нұсқауынан кейін  алып шаһар Алматыдан жұмыс табылмай, бір жылдан аса уақыт Күрті аудандық «Шұғыла» газетінде корректор болып қызмет атқарды. Бүгінде  Мамадияр ЖАҚЫП ағамыз зейнеткер, Алматы қаласында тұрады. Қазақстанның Құрметті журналисі.

Серікжан ҚАЖИ

«Қамшы» сілтейді

Пікір айту

Пікір қалдырушының тіркелуі міндетті. КІРУ / ТІРКЕЛУ


  • 5 ай бұрын

    Айналайын осындай Қазақтың азаматтары қандай.заман болмасын арамыздан табылады. Биз оларды ардактаймыз ұмытпай із

    1
    Тоқаев: Халық өкілдері бюджетті жоспарлауға қатысу тиіс
    21/05 10:05 0 95
    2
    Тұрғындарының ортақ құпиясы бар әлемдегі 9 елді мекен (фото)
    21/05 09:42 0 152
    3
    Украинада есірткі заңдастырылмақ
    21/05 03:03 0 357
    Қадыров: Егер біз қаласақ, Киев Ресейдің бір облысына айналады!
    21/05 01:29 1 4031
    Кемеровада тағы бір өрт: ірі авто орталық отқа оранды
    20/05 23:03 0 180

    Таныстырылғандар

    Тікұшақ өзенге құлады (видео)
    Тікұшақ өзенге құлады (видео)
    Тікұшақ өзенге құлады (видео)
    Журналисттің парақшасына салған видеода тікұшақтың су бетінде айналып тұрып, өзенге құлап кеткені анық көрінеді.
    Аудио тыңдау
    16/05/2019 12:49 0 441
    Қасым-Жомарт Тоқаев Армения Президентімен кездесті: Қандай мәселелер талқыланды?
    Қасым-Жомарт Тоқаев Армения Президентімен кездесті: Қандай мәселелер талқыланды?
    Қасым-Жомарт Тоқаев Армения Президентімен кездесті: Қандай мәселелер талқыланды?
    Армен Саркисян тараптардың экономикалық байланысын арттыруда Астана қаржы орталығының маңызы зор екенін айтты.
    Аудио тыңдау
    16/05/2019 13:00 0 387
    Нұр-Сұлтанда тағы да митинг, тағы да аналар... (видео)
    Нұр-Сұлтанда тағы да митинг, тағы да аналар... (видео)
    Нұр-Сұлтанда тағы да митинг, тағы да аналар... (видео)
    Қазақстан астанасы Нұр-Сұлтан қаласындағы «Hilton» қонақүйінің жанында көп балалы аналардың наразылық акциясының өтуде
    Аудио тыңдау
    16/05/2019 13:51 0 3172
    Зеленскийдің ұлықтау рәсімі қашан болады?
    Зеленскийдің ұлықтау рәсімі қашан болады?
    Зеленскийдің ұлықтау рәсімі қашан болады?
    Украинаның жаңадан сайланған президенті Владимир Зеленскийдің ұлықтау рәсімі 20-мамыр күні сағат 10:00-де парламент залында басталады
    Аудио тыңдау
    16/05/2019 15:14 0 360
    Көпбалалы аналардың тісін емдетуіне дейін бюджеттен ақша бөлінген: неге білмейміз?
    Көпбалалы аналардың тісін емдетуіне дейін бюджеттен ақша бөлінген: неге білмейміз?
    Көпбалалы аналардың тісін емдетуіне дейін бюджеттен ақша бөлінген: неге білмейміз?
    Атаулы әлеуметтік көмекке қатысты сұрақтарды Smart Astana қосымшасынан білуге болады.
    Аудио тыңдау
    16/05/2019 16:49 0 1812
    Елордадағы митинг: Сұлтанов сұраққа жауап беруді ғана біле ме? (видео)
    Елордадағы митинг: Сұлтанов сұраққа жауап беруді ғана біле ме? (видео)
    Елордадағы митинг: Сұлтанов сұраққа жауап беруді ғана біле ме? (видео)
    16 мамыр күні Нұр-Сұлтан қаласында көп балалы және жалғыз ілікті аналардың наразылығы өтті
    Аудио тыңдау
    16/05/2019 17:14 0 2928
    Қабыл болған ата-ана тілегі: Тоқаевтың президент болуын сұраған
    Қабыл болған ата-ана тілегі: Тоқаевтың президент болуын сұраған
    Қабыл болған ата-ана тілегі: Тоқаевтың президент болуын сұраған
    "Мен сол кезде осындай бақытты әрі жауапкершілігі мол тіршілік біздің Жомартқа да бұйырғай деп тілек тіледім.
    Аудио тыңдау
    17/05/2019 14:33 0 681
    Атырауда дезинфекциялау жұмыстары төрт ауысымда жүзеге асырылады
    Атырауда дезинфекциялау жұмыстары төрт ауысымда жүзеге асырылады
    Атырауда дезинфекциялау жұмыстары төрт ауысымда жүзеге асырылады
    Атырауда жергілікті билік масамен күресу жұмыстарын бастады.
    20/05/2019 00:23 0 59
    Дау-дамай өршіп тұр: Тұрғындар қаражатты қалтаға басқан серіктестікке наразы (Видео)
    Дау-дамай өршіп тұр: Тұрғындар қаражатты қалтаға басқан серіктестікке наразы (Видео)
    Дау-дамай өршіп тұр: Тұрғындар қаражатты қалтаға басқан серіктестікке наразы (Видео)
    "Тұрғындар жиналыс жасағалы жатыр" деген хабарды естіп, төрт блоктан тұратын тұрғын үй кешеніне біз де жеттік ентелеп.
    Аудио тыңдау
    20/05/2019 01:23 0 785
    Қарғыс алу қаншалықты қауіпті?
    Қарғыс алу қаншалықты қауіпті?
    Қарғыс алу қаншалықты қауіпті?
    "Мүмінге лағнет айту оны өлтірумен тең",- деп айтылған
    Аудио тыңдау
    20/05/2019 02:45 0 721
    Бағытыңызды анықтаңыз: Алматыда бірқатар жолдар жабылады
    Бағытыңызды анықтаңыз: Алматыда бірқатар жолдар жабылады
    Бағытыңызды анықтаңыз: Алматыда бірқатар жолдар жабылады
    Ерте қамданып, өз бағытыңызды нақтылап алыңыз.
    Аудио тыңдау
    20/05/2019 13:42 0 106
    Байбек қаланы қоғамдық көлікпен аралап жүр
    Байбек қаланы қоғамдық көлікпен аралап жүр
    Байбек қаланы қоғамдық көлікпен аралап жүр
    Қоғамдық көліктердің бірінде баласымен бірге отырған суретін жарялаған қала басшысы Алматыдағы қоғамдық көліктердің хал-ахуалын айтып өткен.
    Аудио тыңдау
    20/05/2019 15:00 0 675
    Терминалдың соры  болған қарақшылар қолға түсті (видео)
    Терминалдың соры болған қарақшылар қолға түсті (видео)
    Терминалдың соры болған қарақшылар қолға түсті (видео)
    Алматы облысында қарақшылықпен айналасқан қылмыстық топ ұсталды
    Аудио тыңдау
    20/05/2019 16:53 0 233
    "Журналист болғың келе ме?" байқауы өз мәресіне жетті
    "Журналист болғың келе ме?" байқауы өз мәресіне жетті
    "Журналист болғың келе ме?" байқауы өз мәресіне жетті
    Форумды Баспасөз және электронды БАҚ кафедрасының меңгерушісі Сұлтанбаева Гүлмира Серікбайқызы кіріспе сөзбен ашып, байқауға қатысушыларға сәт-сапар тіледі.
    19/05/2019 03:54 0 21
    Тұрғындарының ортақ құпиясы бар әлемдегі 9 елді мекен (фото)
    Тұрғындарының ортақ құпиясы бар әлемдегі 9 елді мекен (фото)
    Тұрғындарының ортақ құпиясы бар әлемдегі 9 елді мекен (фото)
    Әйелдердің барлығы чепец (бас киім) киіп жүреді. Боянуға, шаш қиюға, әшекей тағуға тыйым салынған. Үйлену тойынан кейін ер адамдар сақалын қыруына болмайды.
    21/05/2019 09:42 0 154