Жау алдында тізе бүкпеген қазақ жігітінің «тізерлеуі» сәнге айналды

Жау алдында тізе бүкпеген қазақ жігітінің «тізерлеуі» сәнге айналды

Ән-күй музыка сайты

Қазақтың жігіті кезінде өлімнен ұятты, сезімнен намысты биік қойған. Жау алдында өліп кетсе де бас имейтін, тізе бүкпейтін, жауырынын жерге тигізбейтін. Сол себепті бұрынғы заманда әйелдер күйеуінің алдында көп сөйлеу тұрмақ қарсы пікірін жанамалап, астарлап түсіндірген, жерден алып, жерге салмаған. Сондықтан да сол заманда ер адамдар әйелдерден бір саты жоғары тұрып, қадірлі болған. Алтын басты қырық жандыдан бақыр басты қамшы ұстаған артығырақ, сөзі өтімдірек болды. Бұрынғы қазақ батыры әйеліне сөзін өткізе алған, алайда ақылын тыңдай да алған.

Менің пікірім, ойым нәзік жаратылыс иелеріне ұнамауы әбден мүмкін. Алайда жігіттің қыздың алдында тізерлеп тұрып, «Маған тұрмысқа шықшы», — деп өтініш жасауы қазақ жігітіне үлкен сын. Бұл пікірімнен қайтпақ емеспін. Мен қазақ қызы ретінде өзімнің болашақ жарымның елдің көзінше тізерлеп, маған ұсыныс жасап, өзінің деңгейін, намысын түсіргенін қабылдамас та, қаламас та едім. Мен дәл сол сәтте бас тартатын да шығармын. Себебі мен армандаған, мен қиялдаған жігіт маған сөзін өткізе алатын, мені өзінің айтқанымен «жүргізіп-тұрғызатын» болуы тиіс. Бұл сөзімді әркім әрқалай түсінер, алайда дұрысы – осы.  Себебі ер адам әйел затынан қашан да бір саты жоғары тұрады, әйел адам ерінің айтқанын орындау керек деген дәстүрде де, шариғатта да бар. Шариғатта ер адамдарға «әйеліңе аманат ретінде қара», - деген бұйрық бар. Ал күйеуі мен әйелі бір-біріне мейіріммен қарауы, қалжыңдасып ойнауы сүннет амалға жатады. Қазақ та бұл сүннетті де ұстанған, амал еткен. Алайда көпшіліктің көзінше емес....

Ал қазір көшеде әйелінің не сүйіктісінің сөмкесін асынған жігіттер мен елдің көзінше сүйіктісіне тізерлеп тұрып ұсыныс жасайтын романтиксымақтарды жиі кездестіре аламыз. Мен ер адам өз сүйгеніне, жарына сыйлық жасамасын, сыпайылық көрсетпесін демеймін. Алайда әр дүниенің шеті, шегі деген болатынын естен шығармаған абзал. Шетелдің жігіттеріне не істесе де жарасады: шаш бояса да, қыз секілді боянса да, сырға тақса да, әйелінің сөмкесін асынса да, тіпті әйелін алақанына салып, көтеріп жүрсе де... Ал кезінде атқа мініп, жауға шапқан «Алаш» деп ұрандап, елі үшін өзінің қасық қанын қиған қазаққа бұл әрекеттер жараспақ емес. Ұсынысты тізерлемей-ақ та жасауға болады емес пе? Жоқ әлде қазақтың қыздарына тізерлеп тұрып ұсыныс жасамаса олар келісім бермейді ме? Шетелдің қыздары келісім бермеуі мүмкін, әрине. Себебі бұл үрдіс олардың менталитетіне сіңіп қалған.

 Иә ұлттық идеологияға берілмей-ақ, сыртынан қарағанда «не деген сезім, не деген махаббат», - деп ойлайтының да рас. Алайда ұлттық идеологияны, ұлттық сананы шетке ысыра берсек ұлттық құндылығымыздан айырылатынымыз тағы бар. Біздің қазір ақсап тұрған жеріміз де осы емес пе? Шетелге еліктеуден алдымызға жан салмаймыз, өзіміздің дүниені жаңғыртуға келгенде аузымызды құмға толтырғандай үнсіз отырамыз. Шетелге еліктегелі қандай ел болдық, осыны ойландық па? Некесіз баланы да, қоқысқа тасталған шақалақты да, қызға айналған еркекті де, еркектен асып балағаттаған әйелді де, көшеде ішіп алып, төбелескен қазақ қызын да, соларды мазақ қылған қазақтың «намысқой» жігіттерін де көрдік. Біз көрмеген тағы не қалды? Жақын арады шетелге еліктеген қыздарымыз жігітке, ұлдарымыз қызға айналса да таңғалмайтын шығармыз. Себебі қазіргі қоғамды таңғалдыру қиын болып бара жатыр. Дәретханадан жаңа туылған сәби табылды десек «тағы да ма?» дейтін кезге жеттік. Ең сорақысы да – осы. Бұның бәрі жігіттердің тізерлеп ұсыныс жасауына қандай қатысы бар деп ойласаңыз тіптен қателесесіз. Себебі біз өз құндылығымызды шетелдің қоқыста жатқан ұсақ-түйегіне айырбастап жатырмыз. Оны өзіміз де байқамаймыз.

Болашақ жарына тізерлеп ұсыныс жасаған жігіт әйелінің сөзін сөйлейтін болып алады. Жарайды барлығы демей-ақ қояйын. Алайда қазіргі көп жігіттер анасына сыйламаған гүлді айдаладағы қызға сыйлап, анасының бетінен сүйіп, басын имеген жігіт өзге қыздың алдында тізерлеп, жалынып, жалбарынуы шектен шыққандық. Қазіргі отбасын неге әйелдер билейді? Еркектер неге әйелінің айтқанынан шыға алмай, айдауына көніп, төзіп отырады? Осы сұрақтардың жауабы біреу ғана. Ол қазақ жігітінің жігерсіздігі мен әйелдің алдында тізерлеуі. Әлі әйелі болмаған қыздың алдында тізе бүккен еркек отбасы болған соң тізе бүгіп, басын иіп жүре береді. Көнеді, төзеді, амалы жоқ... Себебі басынан-ақ жігіт қыздың алдында тізе бүкті, айтқанына көнді, басына шығарды. Бұл жағдайдан кейін барлығы мүмкін әйел адамға тікелей байланысты болатын шығар. Шығар емес солай болады. Данышпан әйел күйеуін хандай көріп, ханның әйелі болады, ақымақ әйел күйеуін жалшы қылып жалшының әйелі атанады. Түсінгенге бұл сөздің астында тағы бір үлкен көлемдегі мақала жатыр...

Әсел Болатқызы

«Қамшы» сілтейді

Пікір айту

Пікір қалдырушының тіркелуі міндетті. КІРУ / ТІРКЕЛУ


  • 7 ай бұрын

    жетесине жеткизе жазыпсын,жарайсын карындасым.сол енбектеп,тонкайып жургендер елдин алдында,сахнада журген сайкымазактар гой.

    • 7 ай бұрын

      Жарайсың,міне көргенді деп осыны айт!

      • 7 ай бұрын

        Тереңге үңіліп, арыдан ойлайтын сіңлілеріміздің барына шүкір.

        1
        Алтайда дауыл кезінде жоғалып кеткен 8 жастағы қыз іздестіріліп жатыр
        24/06 17:19 0 825
        2
        Неке жарамды болуы үшін...
        24/06 14:54 0 457
        3
        Сенат аппаратының бұрынғы жетекшісі Ержан Өтембаев қайтыс болды
        24/06 14:03 0 4585
        Жапонияда жер сілкінісінен жеті мыңдай үй қирап қалды
        24/06 13:27 0 233
        Түрік ұшағы апатты жағдайда Атырауға қонды
        24/06 12:24 0 406

        Таныстырылғандар

        Трамп пен Ким Чен Ынның кездесуінен видео жарияланды
        Трамп пен Ким Чен Ынның кездесуінен видео жарияланды
        Трамп пен Ким Чен Ынның кездесуінен видео жарияланды
        «Біз бұл жерге аяққа тұсау болған бұрынғы кедергілердің бәрін артқа тастап келдік», - деді Солтүстік Кореяның басшысы.
        12/06/2018 11:04 0 1044
        Қазақстандықтар балаларына көбіне қандай саясаткерлердің есімін берген?
        Қазақстандықтар балаларына көбіне қандай саясаткерлердің есімін берген?
        Қазақстандықтар балаларына көбіне қандай саясаткерлердің есімін берген?
        Бір баланың есімі – Дональд, екі бүлдіршінге Тереза деген есім қойған.
        13/06/2018 11:19 0 1426
        Елбасы Ұлттық домбыра күнін бекітті
        Елбасы Ұлттық домбыра күнін бекітті
        Елбасы Ұлттық домбыра күнін бекітті
        Президент қаулысына сәйкес әр шілденің алғашқы жексенбісі домбыра күні болып бектілді.
        14/06/2018 10:54 0 783
        "Әблязов бейнероликке кәсіби актер мен модельдерді түсірген" (видео)
        "Әблязов бейнероликке кәсіби актер мен модельдерді түсірген" (видео)
        "Әблязов бейнероликке кәсіби актер мен модельдерді түсірген" (видео)
        Бейнероликтердің мазмұны шындыққа жанаспайды және қазақстандық қоғамда әлеуметтік алауыздық пен араздықты тудыруға бағытталған.
        14/06/2018 11:24 0 2987
        Бас мүфти отандастарымызды Ораза айтпен құттықтады (видео)
        Бас мүфти отандастарымызды Ораза айтпен құттықтады (видео)
        Бас мүфти отандастарымызды Ораза айтпен құттықтады (видео)
        Қасиетті жұма күнімен қатар келген айт мейрамы құтты-берекелі болғай!
        14/06/2018 18:06 0 413
        Бас мүфти Серікбай қажы Ораз: Ораза айт құтты-берекелі болсын!
        Бас мүфти Серікбай қажы Ораз: Ораза айт құтты-берекелі болсын!
        Бас мүфти Серікбай қажы Ораз: Ораза айт құтты-берекелі болсын!
        Алланың сыйы - Тәуелсіздігіміз баянды болғай!
        15/06/2018 07:36 0 1823
        Мешіттерде ұрлық көбейді
        Мешіттерде ұрлық көбейді
        Мешіттерде ұрлық көбейді
        Рамазан айы басталғаннан бері 20 жұп аяқ-киім, кемінде бес велосипед жоғалған.
        15/06/2018 10:02 0 545
        Египетте қазақ тілін оқытатын болады
        Египетте қазақ тілін оқытатын болады
        Египетте қазақ тілін оқытатын болады
        Іргесі 1908 жылы құрылған Каир университеті Таяу Шығыстағы ең ірі «Әл-Азхар» университетінен кейін екінші орында.
        15/06/2018 17:34 0 1646
        Қазақ тілінің шет елдегі рөлі: қазақ тілін меңгерген шетелдіктер сырын ашты
        Қазақ тілінің шет елдегі рөлі: қазақ тілін меңгерген шетелдіктер сырын ашты
        Қазақ тілінің шет елдегі рөлі: қазақ тілін меңгерген шетелдіктер сырын ашты
        Өзге ұлт өкілдері құрметтеп, қадірлеп, соған өз уақыттарын сарп етіп жатқанда, Қазақстанда тұрып сол қазынаны бағалай алмай жатқан отандасқа не дерсің?!
        18/06/2018 16:21 5 1118
        Дәурен Абаев: Қытайлардың Қазақстанға ағылып жатқаны – миф
        Дәурен Абаев: Қытайлардың Қазақстанға ағылып жатқаны – миф
        Дәурен Абаев: Қытайлардың Қазақстанға ағылып жатқаны – миф
        Ақпарат және коммуникация министрі дәурен Абаев «Ашық әңгіме» бағдарламасында Қазақстандағы синофобия жайлы өз пікірін айтты.
        19/06/2018 11:49 0 1813
        Қытайлықтар Димаш Құдайберген жайлы кино түсірмек
        Қытайлықтар Димаш Құдайберген жайлы кино түсірмек
        Қытайлықтар Димаш Құдайберген жайлы кино түсірмек
        Қытайлық кино студиялар бірлескен жоба аясында жұмыс істейтін серіктестерді іздейді.
        19/06/2018 16:56 0 791
        Аутизм сырқаты — сенің де мәселең
        Аутизм сырқаты — сенің де мәселең
        Аутизм сырқаты — сенің де мәселең
        Айналаңызға қараңызшы. Жеткізе назар салыңыз. 10 секунд ойланыңыз...
        20/06/2018 12:19 5 566
        Соңғы бес жылда Қазақстанда 50 жетімдер үйі жабылған
        Соңғы бес жылда Қазақстанда 50 жетімдер үйі жабылған
        Соңғы бес жылда Қазақстанда 50 жетімдер үйі жабылған
        Мұндай мекемелердің қысқару себебі – ата-аналарының қамқорлығынсыз қалып, интернаттарға жіберілген балалар санының азаюы болып отыр.
        21/06/2018 12:03 0 606
        Түрмедегі Сайрагүл Сауытбай Елбасыға хат жазды: Отбасыммен қауышқым келеді
        Түрмедегі Сайрагүл Сауытбай Елбасыға хат жазды: Отбасыммен қауышқым келеді
        Түрмедегі Сайрагүл Сауытбай Елбасыға хат жазды: Отбасыммен қауышқым келеді
        Сайрагүлдің хатын журналист Сәуле Әбединова Facebook-тегі парақшасында жариялады.
        22/06/2018 15:37 0 1339
        Жапонияда жер сілкінісінен жеті мыңдай үй қирап қалды
        Жапонияда жер сілкінісінен жеті мыңдай үй қирап қалды
        Жапонияда жер сілкінісінен жеті мыңдай үй қирап қалды
        Табиғи апаттың зардабын жою штабының дерегі бойынша, мұндай бүлінулер 16 қала мен кентте тіркелген.
        24/06/2018 13:27 0 233