Ішкі татулық пен қауіпсіздік бәрінен жоғары

Ішкі татулық пен қауіпсіздік бәрінен жоғары
ⒸAl-Azim.Kz

Соңғы кездері «Дін туралы» заң жобасы төңірегінде қоғам арасында әсіресе орамалға, сақалға, қысқа балаққа, мемлекеттік қызметкерлердің намаз оқуы және елдегі кейбір намазханалардың жабыла бастауы жиі талқыға түсіп, халық арасында мемлекеттің шешіміне разы емес топтар пайда бола бастады. Атап айтқанда, «Дін істер министрлігі сақалға тыйым салады», «Мемлекет елдегі намазхандарға қысым көрсетуде», «Мұсылмандарды мемлекеттік қызметтен қуып жатыр», «Мемлекет орамалға рұқсат бермей, Құранның бұйрығына қарсы шығып отыр», «Намазханаларды жабуда» және осыларға ұқсас сыңаржақ әрі әдейі ұйымдастырылған арандатушы пікірлер ел ішіне іріткі тудыруда. Мұның барлығы дін саласындағы атқарушы органдар мен діндарлар арасында өзара түсінісе алмауынан шығып отыр. Байқасаңыз, екі жақтың да айтар өз уәждері мен дәлелдері бар. Бірақ бірін-бірі ұғынуы қиынға соғуда. Негізінде, көзі ашық, көкірегі ояу адам айналасында болып жатқан дүниелерге зер салып қарайтын болса, бұл жердегі жағдайды да түсінер еді.

Мемлекет елдегі намазханаларды түбегейлі жауып жатқан жоқ. Және осы намазханаларға байланысты 2011 жылға дейін елімізде көптеген намазханалар халыққа қызмет көрсетіп келді. Бір жағынан қарағанда, кейбір намазханаларда кез келген адам өзінің Құдай алдындағы парызын өтеп, ары қарай өз жөнімен кетіп жатты. Екінші жағынан қарағанда, дәл осы намазханаға келген жамағатты арнайы уағызға шақыру, түрлі діни тақырыпта таласып-тартысу ахуалдары орын алып жатты. Көп жағдайда мұндай діни талас-тартыстың ошағына айналған намазханаларды мемлекет пен Қазақстан мұсылмандары діни басқармасы тарапынан толықтай бақылауда ұстауға мүмкін болмады. Әрі сол кездері көптеген намазханалар түрлі жамағаттың ықпалымен ашылып, ішіндегі кітап сөрелері арнайы сараптаудан өтпеген күмәнді кітаптарға толы болатын. Қазір мұның барлығы біршама реттелуде. Соңғы кездері дін саласында дау тудырып жүрген тақырыптардың бірегейі – хиджаб мәселесі. Жалпы, бұл – соңғы жүз жылдықта нақты шешімін таба алмай келе жатқан тақырыптардың қатарында. Дәл осы мәселеде толассыз жүріп жатқан бітпейтін даулар мұсылмандар арасына іріткі салып, түрлі сорақы істерге апарды. Оның үстіне, онсыз да ушығып тұрған проблеманы түрлі БАҚ өкілдері «отқа май құйғандай» ұрандатып, мәселені одан сайын ушықтыруда. Мәселен, жуырда ғана бір баспасөзде «Бірыңғай мектеп формасы бекітілді» деген тақырыппен материал жарияланып, оған тылтиған юбка киген қыздың фотосын әдейі қыстырып қойыпты. Ол фотоның бірыңғай мектеп формасына мүлдем қатысы жоқ. Мұндай киімді мұсылмандар түгілі, өзге дін өкілдері де, тіпті, атеистер де қолдамайтындығына кепіл бере аламын. Мұның бәрі елдегі мұсылмандардың қытығына тию үшін әдейі жасалып отыр. Тіпті, сыртқы күштердің ықпалындағы іс болуы да кәдік. Оның үстіне қазір қоғамда исламофобия жүріп жатыр. БАҚ беттері әлемде болып жатқан түрлі террактілерге қатысы болсын-болмасын сақалды ер адамды немесе басында орамалы бар әйелді әдейі көрсетіп жатады. Бұл көріністі бірнеше рет көрген кісінің санасында сақалды немесе орамал таққан әйелге деген сенімсіздігі еріксіз түрде пайда бола бастайды. Шындығында, мемлекет ешқашан біреудің басындағы орамалын шешіп алмайды. Қазір басында орамалы бар көптеген келіншектер түрлі мемлекеттік мекемелерде әп-әдемі қызметтерін жалғастыруда. Алайда, кейбір мекеме басшылары мен орамал таққан келіншектер арасында түсініспеушіліктер орын алуда. Санасына жоғарыда айтып өткен қорқынышты сіңірген кейбір басшылар мәселенің байыбына бармай орамал таққан келіншекті жұмыстан шеттеткісі келетіні белгілі жайт. Бұл мәселе уақыт өте келе сауатты түсіндіру жұмыстары арқылы өз шешімін табады деп ойлаймын. Дәл қазіргідей алмағайып уақытта нағыз мұсылман өзінің мұсылмандығын тек сыртқы формаларымен ғана емес, ішкі мазмұнымен, яғни, көркем мінезімен һәм іс-әрекетімен көрсетуі тиіс. Өзіне жүктелген істерді жауапты әрі сапалы етіп уақытында орындап, өзгелерге әрдайым үлгі бола білсе ғана, ол – шынайы кемел мұсылман. Болмайтын нәрселерді сылтау етіп жұмыстан қашқақтап, өзгелермен өнбейтін тақырыпта сөз таластырып, Алланың саналы іс жасауға берген санаулы уақытын құр бекерге өткізу – мұсылманға тән емес. Жуырда Еуропа елдерінің бірінде аэропорттағы кеденнің бақылау қызметінде ниқаб (тек көзі ғана ашық, қалған жерлері жабық қара түсті киім) киген әйелден қауіпсіздік мақсатында тек түрін (бетін ғана) көрсетіп өтуді талап етеді. Жаңағы әйел оған бағынбайды. Ақыры, кеден қызметкерлерінің талабы орындалғаннан кейін ғана жаңағы әйел шекарадан өтеді. Осы оқиғадан кейін әлемдік деңгейдегі түрлі БАҚ беттерінде «мұсылман әйелді мәжбүрлеп шешіндірді», «мұсылман әйелдері жәбір көруде» сынды арандатушы тақырыптарда материалдар жарық көре бастады. Нәтижесінде, қаншама мұсылман мәселенің байыбына бармай бір-біріне ғайбат айтып, үлкен күнәларға батты. Ислам дінінде ғайбат айту Аллаға серік қосудан кейінгі екінші үлкен күнәға жатады. Исламда біреудің сыртынан ғайбат айту – харам саналған істердің қатарында. Ислам ғұламаларының айтуынша, ғайбат айтушы адам, өз ісіне өкініп, қайта тәубе етпесе, мұсылманшылықтан шығады. Сонымен қатар, үнемі ғайбат айтумен шұғылданған мұсылманның сыртқы келбеті мұсылман болғанымен, ішкі дүниесі іштарлыққа толып, жүрегі қарайып, шынайы мұсылмандық қалыбын жоғалтады. Бүгінде «ДАИШ» құрамында болған содырлардың ниқаб киіп алып босқындармен ілесіп қашып жатқандығын БАҚ жарыса жазып жатыр. Олардың көпшілігі ұсталып, масқаралары шыққаны белгілі. Жалпы кез келген мемлекет өз шекарасына кіргісі келетін адамның түріне қарап, арнайы құрылғылар арқылы оның қылмысқа қатысының бар-жоғын анықтайды. Бұл талап мұсылман елдерінің барлығында бар. Мәселен, мемлекет үлкен кеме сияқты. Сол кеменің белгілі бір бағытқа жүруі үшін ондағы тәртіпті қадағалаушы капитаны болады. Көп жағдайда капитан кемені түрлі дауылдардан сақтандыру мақсатында белгілі бір шешімдер қабылдап, қауіпсіздіктің алдын алып жатады. Айналаны дүрбімен шолып, өзге де қатерлерді бақылайды. Сол сәтте кемедегілердің барлығы тәртіпке бағынып, капитанның нұсқауымен жүрсе, қалаған жерлеріне жете алады.

Ал керісінше кемедегі өзге адамдар капитанның айтқанын істемей, әркім өзім білемдікке салынса, кеме ешқайда жылжымай бір орында тұра беруі мүмкін. Мұндай жағдайда кемеде қауіпті ахуал орын алып, жұртты үрей мен үмітсіздік жайлап бейберекесіздік болады. Нәтижесіндегі талас-тартыс кемені тұңғиыққа батырып бір-ақ тынады. Айналып келгенде, мұның бәрі ел игілігі үшін жасалып жатқан іс. Не себепті мемлекет мұндай жағдайға баруда? Әрине қауіпсіздік мәселесі қазір қоғамда бірінші орындағы түйткілді тақырыпқа айналды. Оның үстіне бұған дейін Ақтөбеде орын алған лаңкестік актілер діни ағым өкілдерінің қолымен жасалды деген фактілер расталғаннан кейін, мемлекет елдегі діндарларға деген қысымды күшейтіп жатыр. Бұған дейін де діни ағым өкілдерінің елімізге әкелген зияны мен залалы ұшан-теңіз. Атап айтқанда, 2011-2012 жылдары Ақтөбеде, Шұбаршиде, Астанада, Атырауда, Таразда, Алматыда, Алматы маңындағы Тау самалы және Боралдай елді мекендерінде болған терактілер мен қарулы қақтығыстар осы теріс діни ағым өкілдерінің ықпалымен орындалғаны ақиқат. Сондықтан қабылданған шараларға түсіністікпен қарап, заң талаптарына қолдау білдірсек, асыл дініміздің аласармауына қосқан үлкен үлесіміз болар еді. Ниеті түзу мұсылман басшыға бағынып, теріс ахуалдың түзелуін тілейді. Пейілі жат ағымдықтар мәселені ушықтырып, бірлігіміздің бұзылуын көздейді. Ендеше татулығымызды тарыдай шашпай, елдігімізді қолдауымызбен танытсақ, игі.

Бақытжан Сатершинов

ҚР дінтанушылар конгресінің төрағасы, ф.ғ.д., профессор

«Қамшы» сілтейді

Пікір айту

Пікір қалдырушының тіркелуі міндетті. КІРУ / ТІРКЕЛУ


  • 3 ай бұрын

    арап болма казак бол сен алып орданын баласысын

    1
    3 жасар қыздың ішінен теуіп, аяусыз ұрған әйелдің кім екені анықталып жатыр
    27/05 19:16 1 11047
    2
    Ардагер ұшқыш Air Astana ұшағының апаттық жағдайда қону себептерін айтты
    27/05 15:42 0 701
    3
    Ақмола облысында қар жауды (видео)
    27/05 14:53 0 641
    Атырауда ер адам іш киімін түсіріп көше кезген (видео)
    27/05 13:24 0 2507
    Шымкенттік "Реалдың" жеңісіне ақша тігіп, қомақты ұтысқа ие болды
    27/05 12:59 0 608

    Таныстырылғандар

    Алматыда ашынған саудагерлер бас көтерді  (видео)
    Алматыда ашынған саудагерлер бас көтерді (видео)
    Алматыда ашынған саудагерлер бас көтерді (видео)
    Автобөлшек сататын орталықта нанын тауып отырғандар контейнерді жалға алу ақысының күрт артуына наразылығын білдіріп бүгін бас көтерді.
    16/05/2018 00:04 0 1800
    Рамазан – тақуалық, сабырлық, шүкіршілік айы
    Рамазан – тақуалық, сабырлық, шүкіршілік айы
    Рамазан – тақуалық, сабырлық, шүкіршілік айы
    Қазақ халқы ежелден рамазанды ерекше қастерлеп, оны «Он екі айдың сұлтаны» деп атаған.
    17/05/2018 10:15 0 1242
    Неміс зерттеушісі: Қытайда 1 миллион мұсылман қамалған
    Неміс зерттеушісі: Қытайда 1 миллион мұсылман қамалған
    Неміс зерттеушісі: Қытайда 1 миллион мұсылман қамалған
    Зенцтің баяндамасы Батыс журналистері мен зерттеушілері арасында үлкен резонанс тудырды.
    17/05/2018 16:43 0 2890
    Мәскеуде қайтыс болған қыздың анасы: Бұл сұмдықты бастарыңа бермесін
    Мәскеуде қайтыс болған қыздың анасы: Бұл сұмдықты бастарыңа бермесін
    Мәскеуде қайтыс болған қыздың анасы: Бұл сұмдықты бастарыңа бермесін
    Қызының ендігі жоқтығына көне алмай жүрген ананың жазбасы желі қолданушыларының көңілін босатты.
    18/05/2018 10:10 0 7399
    "Аруақ" фильмінің таныстырылымы  71-ші Канн кинофестивалінде өтті
    "Аруақ" фильмінің таныстырылымы  71-ші Канн кинофестивалінде өтті
    "Аруақ" фильмінің таныстырылымы  71-ші Канн кинофестивалінде өтті
    Режиссер Қуат Ахметовтің «Аруақ» фильмі тағдырдың жазумен ұшырасқан қарт Ағатай мен жетім бала туралы баяндайды
    18/05/2018 17:38 1 547
    Оразаның алғашқы түні мешіт өртенген (видео)
    Оразаның алғашқы түні мешіт өртенген (видео)
    Оразаның алғашқы түні мешіт өртенген (видео)
    Өрт 18 мамыр күні шамамен сағат бірдің кезінде шыққан.
    18/05/2018 17:54 0 642
    Мамырдың ортасында Өскеменде қар жауды (видео)
    Мамырдың ортасында Өскеменде қар жауды (видео)
    Мамырдың ортасында Өскеменде қар жауды (видео)
    Екі күн бұрын Қазақстанның екі облысында қар жауған.
    19/05/2018 12:48 0 689
    Ұлттық сананың қатері – псевдосалафилер
    Ұлттық сананың қатері – псевдосалафилер
    Ұлттық сананың қатері – псевдосалафилер
    Елге төніп тұрған қауіптің ең қайырсызы айта-айта жауыр болған псевдосалафилердің идеясы болып отыр.
    21/05/2018 11:16 1 364
    Қазақстан бойынша туу көрсеткіші жоғары қалалар анықталды
    Қазақстан бойынша туу көрсеткіші жоғары қалалар анықталды
    Қазақстан бойынша туу көрсеткіші жоғары қалалар анықталды
    Былтыр қыздарға қарағанда ер балалар көбірек дүниеге келді.
    21/05/2018 18:25 0 1040
    Келешекте керек болмайтын мамандықтар туралы білесіз бе?
    Келешекте керек болмайтын мамандықтар туралы білесіз бе?
    Келешекте керек болмайтын мамандықтар туралы білесіз бе?
    Әлемде 40 мың шамасында мамандықтың түрі бар.
    22/05/2018 12:51 1 2413
    Мамандар Семейдегі орманнан шыққан өрттің себебін атады
    Мамандар Семейдегі орманнан шыққан өрттің себебін атады
    Мамандар Семейдегі орманнан шыққан өрттің себебін атады
    Өрттің себебін мамандар адами фактордың әсерінен болған деп болжайды.
    22/05/2018 17:03 0 456
    "Құлап бара жатқан ұшақта Құдайға сенбейтін адам болмайды" (видео)
    "Құлап бара жатқан ұшақта Құдайға сенбейтін адам болмайды" (видео)
    "Құлап бара жатқан ұшақта Құдайға сенбейтін адам болмайды" (видео)
    Видеодан ұшақтағы адамдардың жанұшыра айқайлап, қорыққанын аңғаруға болады.
    23/05/2018 08:52 0 8885
    Митингіге шыққан ер адам 5 баласымен пәтерден қуылды (видео)
    Митингіге шыққан ер адам 5 баласымен пәтерден қуылды (видео)
    Митингіге шыққан ер адам 5 баласымен пәтерден қуылды (видео)
    Ер адамның айтуынша, ол митингіге түрмедегі жазасын өтеушілерді зорлық-зомбылық көрсетілмеуін талап еткен.
    24/05/2018 12:42 0 8332
    Нью-Йорк соты Трампқа Твиттердегі сыншыларын бұғаттауға тыйым салды
    Нью-Йорк соты Трампқа Твиттердегі сыншыларын бұғаттауға тыйым салды
    Нью-Йорк соты Трампқа Твиттердегі сыншыларын бұғаттауға тыйым салды
    Судья Наоми Рейс Бухвальд "сын айтушылардың аккаунттарын бұғаттау Конституцияға енгізілген өзгерістере қайшы әрекет" дейді.
    24/05/2018 14:25 0 296
    Ісік ауруына шалдыққан Әлима Көпей көмекке мұқтаж
    Ісік ауруына шалдыққан Әлима Көпей көмекке мұқтаж
    Ісік ауруына шалдыққан Әлима Көпей көмекке мұқтаж
    Жақында Әлиманың жағдайы нашарлап жан сақтау бөліміне жатқызылған.
    24/05/2018 16:59 0 298